ABD ve İsrail'in İran'a yönelik düzenlediği saldırıların ardından tırmanan jeopolitik gerilim, Avrupa Merkez Bankası (ECB) cephesinde yeni bir enflasyon dalgası endişesi yaratarak, yakın zamana kadar ihtimal dışı bırakılan faiz artırımı senaryosunu yeniden en güçlü seçenek haline getirdi.
Orta Doğu'da giderek derinleşen çatışma ortamı, küresel ekonomideki dengeleri temelden sarsarken Avrupa Merkez Bankası (ECB) koridorlarında "enflasyon travmasını" yeniden tetikledi. ABD ve İsrail'in İran'ı hedef alan askeri adımlarının ardından enerji fiyatlarında yaşanan sert dalgalanmalar, ECB'nin 19 Mart'ta gerçekleştireceği kritik para politikası toplantısı öncesinde faiz indirim beklentilerini tamamen rafa kaldırmasına neden oldu.
Piyasa uzmanları ve ekonomistler, savaşın kısa sürede sona ermeyeceği öngörüsüyle ECB'nin "bekle-gör" politikasından vazgeçerek yeniden şahin bir duruş sergileyeceğini tahmin ediyor.
Lagarde'dan "Ne Gerekiyorsa Yapacağız" Mesajı
Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde, enerji maliyetlerindeki artışın genel enflasyona yayılmasını engellemenin hayati önem taşıdığını vurguladı. Fransa'da katıldığı bir televizyon yayınında konuşan Lagarde, 2022 ve 2023 yıllarında yaşanan enflasyon şokunun tekrarlanmaması için teyakkuzda olduklarını belirterek, "Enflasyonu kontrol altında tutmak için gereken her şeyi yapacağız" ifadelerini kullandı.
Lagarde'ın açıklamaları, banka içindeki diğer üst düzey yetkililer tarafından da destekleniyor. Almanya Merkez Bankası (Bundesbank) Başkanı Joachim Nagel ve ECB Yönetim Kurulu Üyesi Isabel Schnabel, enerji fiyatlarındaki gelişmelerin tüketici fiyatlarına yansıması halinde "zamanında ve kararlı adımlar" atacaklarının altını çizdiler. Ayrıca Slovakya Merkez Bankası Başkanı Peter Kazimir ve Estonya Merkez Bankası Başkanı Madis Müller gibi isimler, bir sonraki hamlenin indirim değil, faiz artışı olma ihtimalinin son haftalarda giderek güçlendiğini belirttiler.
Enflasyon Beklentilerinde Yukarı Yönlü Revizyon
Çatışmaların petrol ve doğal gaz fiyatları üzerindeki baskısı, finans kuruluşlarının bölgeye yönelik tahminlerini de değiştirdi. Küresel finans kuruluşu Nomura, Avro Bölgesi için yıl sonu enflasyon tahminini yüzde 2,1'den 2,7'ye çıkardı. Mevcut durumda yüzde 1,9 olan enflasyonun, enerji şokuyla birlikte ECB'nin yüzde 2'lik hedef bandını hızla aşması bekleniyor.
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) ise piyasalardaki arz endişesini hafifletmek ve fiyatları dengelemek amacıyla 400 milyon varillik rekor seviyede stratejik petrol rezervinin serbest bırakılmasını önerdi. Bu devasa miktar, Rusya-Ukrayna Savaşı'nın patlak verdiği 2022 yılında piyasaya sürülen rezervin iki katından fazlasına işaret ediyor.
"Faiz İndirimi Artık Gündemde Değil"
ING Küresel Makro Araştırma Başkanı Carsten Brzeski, ECB'nin 2022'de enflasyona müdahalede geç kalma travmasının etkilerini halen taşıdığını belirtti. Hürmüz Boğazı'ndaki potansiyel aksaklıklar ve petrol fiyatlarının varil başına 100 doların üzerinde kalıcı olma riskine dikkat çeken Brzeski, "Mevcut konjonktürde faiz indirimi senaryoları tamamen rafa kalktı" değerlendirmesini yaptı.
Brzeski'ye göre, petrol fiyatlarının dakikalar içinde büyük oranlarda yön değiştirebildiği bir ortamda, ECB'nin karar alma süreçlerini sadece ekonomik modeller değil, doğrudan jeopolitik gerçekler belirleyecek. Piyasaların gözü şimdi, ECB'nin 19 Mart'taki toplantısında atacağı adıma ve vereceği sözlü yönlendirme mesajlarına çevrilmiş durumda.