Avrupa Birliği Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, İran lideri Ali Hamaney'in ABD-İsrail saldırılarında hayatını kaybetmesinin ardından yaptığı açıklamada, bu gelişmenin İran halkı için yeni bir sayfa açabileceğini ancak bölgedeki istikrarsızlık riskini de artırdığını vurguladı.
Brüksel — Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, İran’da yaşanan son gelişmeler ve İran lideri Ayetullah Ali Hamaney’in ölümü üzerine kritik bir değerlendirmede bulundu. Von der Leyen, Hamaney'in ölümünün İran halkı için "yeni bir umut" anlamına geldiğini belirtirken, ortaya çıkan güç boşluğunun bölgeyi bir şiddet sarmalına sürükleyebileceği uyarısında bulundu.
Sosyal medya platformu X üzerinden bir açıklama yapan AB Komisyonu Başkanı, bölgedeki dengelerin hızla değiştiğine dikkat çekti. Von der Leyen, "Hamaney'in ölümüyle İran halkı için yeni bir umut doğdu. Geleceğin İran halkı tarafından sahiplenilip şekillendirilmesini sağlamalıyız" ifadelerini kullandı. Bu açıklama, Brüksel'in Tahran'daki rejim değişikliği ihtimaline temkinli bir iyimserlikle yaklaştığı şeklinde yorumlandı.
"İstikrarsızlık Riski Var"
Von der Leyen, mesajında sadece İran iç politikasına değil, bölgesel güvenlik mimarisine de değindi. Liderin ölümünün ardından oluşabilecek otorite boşluğunun, halihazırda gergin olan Orta Doğu'da "istikrarsızlık riskini beraberinde getirdiğini" belirten Von der Leyen, durumun kontrolsüz bir şiddet sarmalına dönüşmemesi gerektiğinin altını çizdi.
AB'nin önceliğinin bölgesel güvenliği sağlamak olduğunu vurgulayan Komisyon Başkanı, bu süreçte bölgedeki kilit ortaklarla yoğun temas halinde olduklarını bildirdi. Von der Leyen, bu kapsamda Ürdün Kralı 2. Abdullah ile bir telefon görüşmesi gerçekleştirdiğini ve Amman yönetiminin bu geçiş sürecinde önemli bir aktör olarak rol oynamaya devam edeceğini ifade etti.
Kallas: "Belirsiz ama Açık bir Yol"
AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas da konuya ilişkin benzer tonlu bir açıklama yaptı. Hamaney'in ölümünü İran tarihi açısından "belirleyici bir an" olarak nitelendiren Kallas, "Bundan sonra ne olacağı belirsiz. Ancak artık halkının daha fazla özgürlükle şekillendirebileceği farklı bir İran'a giden açık bir yol var" değerlendirmesinde bulundu.
Kallas ayrıca, ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta başlattığı saldırıların ardından İran'ın misillemelerinden etkilenen ülkelerle de iletişim halinde olduklarını, diplomatik kanalların açık tutulduğunu kaydetti.
Ne Olmuştu?
ABD ve İsrail, Tahran ve Washington arasındaki müzakereler sürerken 28 Şubat tarihinde İran'a yönelik geniş çaplı bir askeri harekat başlatmıştı. Saldırılarda İran lideri Ali Hamaney'in yanı sıra çok sayıda üst düzey yetkilinin hayatını kaybettiği doğrulanmıştı. İran Kızılayı, bombardımanlarda 200'den fazla kişinin öldüğünü duyururken, Tahran yönetimi de bölgedeki ABD üslerine ve İsrail hedeflerine yönelik karşı saldırılar gerçekleştirmişti.