Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamed el-Busaidi, ABD ile İran arasındaki nükleer müzakerelerde sona yaklaşıldığını duyurdu. Busaidi, varılan mutabakatın en kritik maddesinin İran'ın zenginleştirilmiş uranyum stokunun tamamen sıfırlanması olduğunu açıkladı.
Bugünkü Haberler / Dış Haberler Servisi
ABD ile İran arasında aylardır devam eden ve bölge güvenliği açısından kritik öneme sahip olan nükleer müzakerelerde sona gelindiği sinyali verildi. Taraflar arasında arabuluculuk rolünü üstlenen Umman'dan gelen açıklamalar, diplomatik süreçte tarihi bir eşiğin aşılmak üzere olduğunu gösteriyor.
Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamed el-Busaidi, CBS News kanalında yayınlanan "Face the Nation" programına verdiği özel mülakatta, Washington ve Tahran yönetimleri arasında yürütülen görüşmelerin detaylarını paylaştı. Busaidi, taraflar arasında bir "barış anlaşmasına" varılması konusunda çok ciddi ve somut ilerlemeler kaydedildiğini vurguladı.
"Diplomasi Dışında Bir Çözüm Görmüyorum"
Bakan Busaidi, müzakere sürecine olan inancını "Barış anlaşmasının erişilebilir olduğuna eminim. Diplomasiye alternatif herhangi bir yolun bu sorunu çözebileceğini düşünmüyorum" sözleriyle dile getirdi.
Müzakerelerin nihai hedefine ulaştığını belirten Ummanlı Bakan, "Eğer temel amaç İran'ın nükleer silaha asla sahip olmamasını garanti altına almaksa, bu görüşmeler sayesinde bu sorunu çözdüğümüzü söyleyebilirim" değerlendirmesinde bulundu.
"Sıfır Stoklama" Modeli
Anlaşmanın en dikkat çekici teknik detayı ise zenginleştirilmiş uranyum stoklarına ilişkin getirilen yeni düzenleme oldu. Busaidi, varılan mutabakatın İran'ın nükleer bomba yapabilecek materyale asla sahip olamayacağı esasına dayandığını belirtti.
Yeni dönemde "zenginleştirme" tartışmalarının önemini yitireceğini savunan Busaidi, şu ifadeleri kullandı:
"Bu tamamen yeni bir yaklaşım. Çünkü artık zenginleştirilmiş uranyumda 'sıfır stoklama' prensibinden bahsediyoruz. Bu son derece kritik bir detay; zira elinizde zenginleştirilmiş madde stoku bulunmazsa, teknik olarak zenginleştirme yapsanız dahi nükleer silah üretmeniz imkansız hale gelir."
IAEA Tam Yetkiyle Denetleyecek
Anlaşmanın güvenilirliği konusundaki soru işaretlerini de yanıtlayan Busaidi, sürecin Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) tarafından sıkı bir şekilde denetleneceğini kaydetti. "Sıfır stoklama ve tam doğrulama olacak" diyen Bakan, IAEA'nın İran'daki tesislerde tam ve kapsamlı doğrulama yetkisine sahip olacağının altını çizdi.
Müzakerelerin Arka Planı
Haziran 2025'te bölgedeki askeri gerilimler ve karşılıklı saldırılar nedeniyle kesintiye uğrayan diplomatik süreç, Umman ve diğer bölge ülkelerinin yoğun diplomatik çabalarıyla yeniden canlandırılmıştı.
Şubat ayı başında Umman'da başlayan dolaylı temaslar, daha sonra Cenevre'de yüz yüze görüşmelere evrilmişti. İran tarafı, nükleer programını sivil sınırlar içinde tutma karşılığında uluslararası yaptırımların kaldırılmasını talep ederken; Washington yönetimi ise Tahran'ın uranyum zenginleştirme kapasitesini sınırlamasını ve mevcut stokların ülke dışına çıkarılmasını şart koşuyordu.
Umman Dışişleri Bakanı'nın bu açıklamaları, bölgede tansiyonun düşürülmesi ve diplomatik çözümün önünün açılması adına en güçlü sinyal olarak değerlendiriliyor.