Diyanet İşleri Başkanlığı’nın yürüttüğü kapsamlı hilal gözlem çalışmaları, uluslararası alanda güvenilir referans kaynağı haline geldi. Din İşleri Yüksek Kurulu Astronomu Hümeyra Nur İşlek, bu yıl 32 ülkenin Türkiye'nin verilerini esas alarak Ramazan ayını başlattığını açıkladı.
ANKARA – Türkiye, astronomik hesaplamalar ve hilal gözlem çalışmalarıyla İslam dünyasında takvim birliğinin sağlanması konusunda önemli bir rol üstleniyor. Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu Astronomu Hümeyra Nur İşlek, kurumun yürüttüğü titiz gözlem faaliyetlerinin bu yıl küresel ölçekte geniş bir kabul gördüğünü bildirdi. Yapılan açıklamaya göre, aralarında Balkan ülkeleri ve Türk Cumhuriyetlerinin de bulunduğu 32 ülke, Ramazan ayının başlangıcını Türkiye’nin sağladığı veriler ışığında ilan etti.
Kıtalararası Gözlem Ağı
Diyanet İşleri Başkanlığı, hilal tespit çalışmalarını sadece teorik hesaplamalarla sınırlı tutmayıp, geniş bir coğrafyaya yayılan fiziki gözlem ağıyla da destekliyor. Astronom Hümeyra Nur İşlek, hesaplamaların uluslararası standartlarda, Greenwich saati esas alınarak yapıldığını belirtti.
Bu yılki Ramazan hilali gözlemleri için Türkiye içinde 41, yurt dışında ise 70 farklı noktada istasyon kuruldu. İşlek, süreci şu sözlerle detaylandırdı:
"Hilal gözlem çalışmalarının tüm koordinasyonunu merkezimizden yürütüyoruz. Belirlenen lokasyonlara gerekli teknik değerleri iletiyor ve gözlemcilerimize bir hafta öncesinden eğitim veriyoruz. Bu yılki çalışmalarda hilal, Türkiye'de 7 farklı şehirde, yurt dışında ise 15 ayrı noktada fiziki olarak görüntülendi. Bu gözlemler, Güney Afrika'nın Pretorya kentinden Amerika Birleşik Devletleri'nin Los Angeles şehrine, Kırgızistan'ın başkenti Bişkek'ten Ardahan ve Çanakkale'ye kadar çok geniş bir coğrafyayı kapsıyor."
2035 Yılına Kadar Takvim Hazır
İslam dünyasında zaman zaman yaşanan takvim farklılıklarını gidermek amacıyla Türkiye'nin öncülüğünde önemli adımlar atılıyor. 2016 yılında düzenlenen ve 50'den fazla ülkeden 200'ü aşkın delegenin katıldığı "Hicri Takvim Birliği Kongresi"nde alınan kararlar, bugünkü uygulamaların temelini oluşturuyor.
Kongrede kabul edilen tekli takvim sistemi ve belirlenen kriterler doğrultusunda, 2035 yılı sonuna kadar olan tüm kameri ay başları ve dini günlerin şimdiden hesaplandığını vurgulayan İşlek, bu verilerin ve hilal görülebilirlik haritalarının kurumun web sayfasında şeffaf bir şekilde paylaşıldığını ifade etti.
Bayramda Birlik Bekleniyor
Ramazan ayının başlangıcında, Türkiye ile birlikte hareket eden 32 ülke dışında, Suudi Arabistan ile birlikte 28 ülkenin de aynı gün oruca başladığı belirtildi. İşlek; Balkan ülkeleri, Türk Devletleri Teşkilatı ve Avrupa Fetva Meclisi gibi kurumların doğrudan Türkiye'den bilgi alarak ilan yaptıklarını, bazı ülkelerin ise bu kararlara sonradan uyduğunu kaydetti. Fiji Adaları ve Yeni Zelanda ise coğrafi konumları ve hilal görülmemesi nedeniyle Ramazan'a bir gün sonra, 20 Şubat tarihinde başladı.
Ramazan Bayramı için yapılan astronomik hesaplamalar ise İslam dünyasının büyük bir kısmının bayramı aynı gün kutlayacağını işaret ediyor. Şevval hilalinin (Bayram hilali) durumuna değinen İşlek, "İçtima ve rüyet (hilalin görülmesi) olaylarının aynı güne denk gelmesi, yani birinin sabah diğerinin akşam gerçekleşmesi durumunda, her iki kriteri esas alan ülkeler ertesi günü ay başı kabul edecek. 19 Mart tarihinde içtima ve rüyet gerçekleşecek. Bu nedenle hem Türkiye hem de Suudi Arabistan dahil olmak üzere dünyanın büyük çoğunluğu Ramazan Bayramı'na birlikte girecek" değerlendirmesinde bulundu.