Türkiye'de verem (tüberküloz) hastalığına yönelik yürütülen ücretsiz tanı ve tedavi programları, küresel ortalamanın üzerinde bir başarı tablosu ortaya koyuyor. Ülke genelindeki yaklaşık 9 bin tüberküloz hastasının tamamı sağlık hizmetlerinden ücretsiz olarak yararlanırken, kısa süreli yeni tedavi rejimleriyle dirençli vakalarda da hızlı sonuçlar alınıyor.
Dünya Sağlık Örgütü ve Birleşmiş Milletler'in 2030 yılına kadar tüberkülozu tamamen sona erdirme hedefleri doğrultusunda Türkiye, yürüttüğü sağlık politikalarıyla örnek bir mücadele sergiliyor. Dünya genelinde yaklaşık 10,3 milyon kişiyi etkileyen ve halen küresel çapta en ölümcül enfeksiyon hastalıklarından biri olan tüberkülozla mücadelede, Türkiye hem tanı hem de tedavi süreçlerindeki ücretsiz hizmetleriyle dikkat çekiyor.
İstanbul Yedikule Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Mediha Gönenç Ortaköylü, Türkiye'nin tüberkülozla mücadelede dünya ortalamasına göre çok daha başarılı bir performans sergilediğini belirtti. Hastalığın küresel çapta düşüş hızının yüzde 1,5 ila 2 gibi sınırlı seviyelerde kaldığına işaret eden Prof. Dr. Ortaköylü, başarılı bir mücadele için bu oranın yüzde 10-15 düzeyine çıkması gerektiğini vurguladı.
Tedaviye Erişimde Kesintisiz ve Ücretsiz Hizmet
Hastalığın Türkiye'deki boyutuna ilişkin güncel verileri paylaşan Prof. Dr. Ortaköylü, "Türkiye tüberkülozla mücadelede çok daha iyi ve başarılı. Yaklaşık 9 bin tüberküloz hastamız var ve tamamı tedaviye erişebiliyor. Hastalarımız her türlü bakımdan ücretsiz olarak faydalanıyor" değerlendirmesinde bulundu. Türkiye'de tanı, tetkik ve ilaç dahil olmak üzere verem savaş dispanserleri ve hastaneler aracılığıyla sunulan tüm hizmetlerin ücretsiz gerçekleştirildiği belirtildi.
Ayrıca, Türkiye'de bulunan 170 ile 200 arasındaki ilaca dirençli tüberküloz hastası için yeni kısa süreli tedavi rejimlerinin başarıyla uygulandığı ifade edildi. Prof. Dr. Ortaköylü, artık dirençli hastaların da hassas tüberküloz hastaları gibi 6 ay gibi kısa bir sürede tedavi edilebildiğini aktardı.
Erken Tanı Hayati Önem Taşıyor
Solunum yoluyla bulaşan tüberkülozun, tokalaşma, aynı bardaktan su içme ya da ortak eşya kullanımıyla geçmediğini hatırlatan uzmanlar, bağışıklık sisteminin zayıfladığı durumlarda enfeksiyon riskinin arttığına dikkat çekiyor. Hastalığın belirtileri genellikle diğer solunum yolu enfeksiyonlarıyla karışabiliyor.
İki haftadan uzun süren öksürük, gece terlemesi, zayıflama ve iştahsızlık gibi belirtilerin dikkate alınması gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Ortaköylü, tüberkülozun yalnızca akciğerleri değil, kan yoluyla yayılarak kemik, eklem, böbrek ve hatta menenjit yoluyla beyni etkileyebilecek ölümcül sonuçlar doğurabileceği konusunda uyardı. Belirtilerin görülmesi halinde hastaların vakit kaybetmeden sağlık kuruluşlarına başvurması, birey ve toplum sağlığının korunması açısından kritik bir aşama olarak gösteriliyor. Ortalama 6 ay süren tedavi sürecinde ise ağızdan alınan ilaçların düzenli kullanılmasının hastalığın tamamen yenilmesinde en önemli faktör olduğu vurgulanıyor.