ABD ile İran arasındaki nükleer müzakereler kritik bir eşiğe girerken, Beyaz Saray’ın diplomatik çöküş senaryosu için Tahran’a yönelik kademeli bir askeri harekat planını değerlendirdiği bildirildi.
ABD ile İran arasında Umman’ın arabuluculuğunda yürütülen nükleer müzakerelerin üçüncü turu için geri sayım başlarken, Washington yönetiminin masadaki "B Planı"nın detayları netleşmeye başladı. New York Times’ın konuya yakın kaynaklara dayandırdığı bilgilere göre, ABD Başkanı Donald Trump, diplomatik kanalların tıkanması durumunda İran’a yönelik iki aşamalı bir askeri müdahale stratejisini değerlendirmeye aldı.
Beyaz Saray’daki güvenlik danışmanlarının gündemine gelen plan, Tahran yönetimini nükleer silah üretme kapasitesinden vazgeçmeye zorlayacak sert askeri adımları içeriyor.
Kademeli Saldırı Stratejisi
İddiaya göre Trump’ın öncelikli olarak değerlendirdiği seçenek, "hedefli saldırı" (targeted attack) stratejisi. Bu kapsamda, İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun komuta merkezleri, belirlenen nükleer tesisler ve balistik füze altyapısının vurulması öngörülüyor. Washington, bu hamleyle Tahran’a nükleer programından geri adım atması için net bir mesaj vermeyi amaçlıyor.
Ancak plan bununla sınırlı değil. Kaynaklar, nokta atışı saldırıların İran’ın tutumunu değiştirmemesi durumunda, Trump’ın danışmanlarına "daha geniş çaplı bir askeri operasyon" seçeneğini değerlendirdiğini ilettiğini belirtiyor. Bu ikinci aşamanın nihai hedefinin ise İran’daki mevcut yönetimi iktidardan uzaklaştırmak olduğu öne sürülüyor.
Yönetim içindeki bazı yetkililerin ise rejim değişikliği hedefinin sadece hava saldırılarıyla gerçekleştirilip gerçekleştirilemeyeceği konusunda şüpheleri olduğu ve bu konuda Beyaz Saray koridorlarında görüş ayrılıkları yaşandığı ifade ediliyor.
Cenevre Öncesi Kritik Eşik
Askeri seçenekler masada tutulurken, diplomatik temaslar da sürüyor. Tarafların, 26 Şubat’ta İsviçre’nin Cenevre kentinde nükleer görüşmelerin üçüncü turu için bir araya gelmesi bekleniyor. Daha önce 6 Şubat’ta Umman’da ve 17 Şubat’ta yine Cenevre’de yapılan görüşmelerde, İran’ın uranyum zenginleştirme seviyeleri ve stok durumu ele alınmıştı.
Gerilimi düşürmeye yönelik yeni bir diplomatik formülün de gündemde olduğu belirtiliyor. Buna göre, İran’ın yalnızca tıbbi araştırma ve tedavi amaçlı, son derece sınırlı bir nükleer zenginleştirme faaliyetine izin verilmesi seçeneği tartışılıyor. Ancak her iki tarafın da bu "orta yol" önerisine sıcak bakıp bakmadığı henüz belirsizliğini koruyor.