İsrail, "Dürzileri koruma" söylemi üzerinden Lübnan'ın güneyinden Suriye'ye uzanan yeni bir tampon bölge oluşturmayı hedefliyor. İsrail ordusunun Hermon Dağı yamaçlarına doğru başlattığı genişleme çabası, bölgedeki demografik hatları kullanarak kesintisiz bir işgal koridoru inşa etme girişimi olarak değerlendiriliyor.
İsrail, Lübnan'ın güneyinde başlattığı askeri harekatı doğuya, Suriye sınırındaki Hermon (Şeyh) Dağı eteklerine doğru genişletmeyi hedefleyen yeni bir stratejiyi devreye soktu. "Dürzileri korumak" gerekçesiyle meşrulaştırılmaya çalışılan bu adımın asıl amacının, Lübnan ve Suriye toprakları üzerinde kesintisiz bir askeri hat kurmak olduğu belirtiliyor.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun, ordusuna güvenlik bölgesini Hermon Dağı'nın yamaçlarına doğru genişletme talimatı vermesi, bölgedeki jeopolitik niyetleri gün yüzüne çıkardı. Netanyahu, bu hamleyi zor durumdaki "Dürzi kardeşlerine yardım etmek" olarak nitelendirse de planın arka planında Lübnan'daki Dürzi bölgelerinden İsrail işgali altındaki Golan Tepeleri'ne ve Suriye'nin güneyindeki Süveyda vilayetine uzanan stratejik bir tampon bölge oluşturma arzusu yatıyor.
Sınır Hattındaki Geleneksel Dürzi Yerleşimleri Hedefte
Lübnan'ın güney ve güneydoğu sınırında yer alan Hasbaya ve Raşiye ilçelerinin yanı sıra Ayn Kanya, Habbariye, Mari, Hilvet Bayyada, Ayha ve Kefr Meşki gibi beldeler Dürzi nüfusun yoğun olarak yaşadığı bölgeler olarak öne çıkıyor. İsrail, Lübnan içindeki bu geleneksel dağlık yerleşim yerlerini etki alanına alarak doğuya doğru bir koridor açmayı tasarlıyor.
Bununla birlikte, Tel Aviv'in bu jeopolitik projesinin Lübnan cephesinde karşılık bulması oldukça güç. Canbolat ailesinin önderlik ettiği Lübnanlı Dürziler, Suriye'deki bazı grupların aksine halihazırda İsrail karşıtı ve Lübnan merkezi yönetimine yakın tutumlarıyla biliniyor.
Süveyda Hedefi ve Saha Gerçekleri
İsrail'in söz konusu koridoru Suriye'nin içlerine, Dürzi nüfusun ağırlıkta olduğu Süveyda kentine kadar uzatma senaryosu çeşitli sahaya özgü zorluklar barındırıyor. İsrail kontrolündeki bölgeler ile Süveyda arasında, Arap aşiretlerinin yaşadığı Dera ilinin bulunması ve mesafenin görece uzak olması, askeri bir koridorun kısa vadede kurulmasını güçleştiriyor. Ancak bu plan, hayata geçirilmesi durumunda Dera bölgesinin başkent Şam ile olan coğrafi bağlantısını tamamen kesecek bir stratejik nitelik taşıyor.
Suriye tarafında ise siyasi otorite boşluğundan yararlanan İsrail'in, Süveyda'da Hikmet el-Hecri'ye bağlı silahlı gruplara açık destek vererek bölgesel ayrılıkçılığı körüklediği biliniyor. Hecri'ye yakın gruplar, düzenledikleri eylemlerde Şam yönetiminden ayrılma taleplerini İsrail bayrakları eşliğinde dile getiriyor.
Son bir yıl içinde Suriye topraklarında 800 kilometrekarelik alanı işgal eden ve Şam kırsalına kadar uzanan 19 farklı noktada askeri pozisyon alan İsrail'in, "Dürzi koridoru" projesini gelecekte Şam yönetimiyle yapılacak olası bir güvenlik anlaşmasında siyasi koz olarak masada tuttuğu değerlendiriliyor.