Tarım ve Orman Bakanlığı, toprağın niteliğini ve bölgesel ekolojiyi temel alan Arazi Kullanım Planları (AKUP) hazırlamak üzere yeni bir yönetmelik yayımladı. Düzenleme ile verimli tarım arazileri ile erozyon riski altındaki bölgeler Cumhurbaşkanı Kararı ile özel koruma statüsüne kavuşacak.
Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan Arazi Kullanım Planlaması Uygulama Yönetmeliği, Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni düzenleme, tarımsal alanların amaç dışı kullanımının önüne geçmeyi ve erozyon gibi tehditlere karşı toprak varlığını sürdürülebilir bir şekilde korumayı hedefliyor. Yönetmelik kapsamında, toprağın kalitesi, su potansiyeli ve topoğrafik özellikler dikkate alınarak her bölgeye uygun Arazi Kullanım Planları (AKUP) oluşturulacak.
Hazırlanacak planlar; 1/25000 veya 1/5000 ölçekli olacak. Tarım alanları, yıllık ortalama yağış miktarı ve arazi verileri ışığında dört ana kategoriye ayrılacak. Bu kategoriler; "mutlak tarım arazileri", "özel ürün arazileri", "dikili tarım arazileri" ve "marjinal tarım arazileri" olarak belirlendi.
Ovalar İçin Tapuya Özel Şerh Düşülecek
Yönetmeliğin en dikkat çekici maddelerinden biri, tarımsal üretim potansiyeli yüksek ancak kirlenme, erozyon veya yanlış kullanım nedeniyle hızlı bozulma riski taşıyan büyük ovaların korunmasına yönelik oldu. İlgili toprak koruma kurullarının görüşleri alınarak, Cumhurbaşkanı Kararı ile ilan edilecek "büyük ova koruma alanları", tapu kayıtlarında özel olarak belirtilecek. Valiliklerin talebi üzerine tapu müdürlükleri tarafından bu alanlardaki parsellerin beyanlar hanesine söz konusu statüye ilişkin şerh düşülecek.
Erozyona Duyarlı Alanlar Tespit Edilecek
Doğal ya da yapay etkenler sonucu toprağın fiziksel, kimyasal ve biyolojik özelliklerinin bozulma tehlikesi altında olduğu bölgeler de yakın takibe alınacak. Bakanlık ve il müdürlüklerinin yapacağı çalışmalar sonucunda tespit edilen riskli bölgeler, uygun görülmesi halinde Cumhurbaşkanı Kararı ile "erozyona duyarlı alan" ilan edilerek koruma altına alınacak.
AKUP süreçleri; veri toplama, analiz çalışmaları, raporlama ve onaylama aşamalarından oluşacak. Planların onay süreci Tarım ve Orman Bakanlığınca yürütülürken, denetimler valilikler veya yine Bakanlık tarafından gerçekleştirilecek. Bakanlık, gerekli gördüğü durumlarda planların hazırlanması konusundaki yetkisini kendi koordinasyonu altında valiliklere devredebilecek.