Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), finansal piyasalarda uzaktan kimlik tespiti ve elektronik sözleşme süreçlerini yeniden düzenledi. Yapılan değişiklikle kripto varlık hizmet sağlayıcıları resmen kapsama alınırken, yapay zeka destekli kimlik doğrulama yöntemlerinin önü açıldı.
Bugünkü Haberler / Ekonomi Servisi
Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), finansal teknolojilerin gelişimi ve dijitalleşen piyasa koşullarına uyum sağlamak amacıyla önemli bir düzenlemeye imza attı. "Aracı Kurumlar, Portföy Yönetim Şirketleri ve Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılar Tarafından Kullanılacak Uzaktan Kimlik Tespiti Yöntemlerine ve Elektronik Ortamda Sözleşme İlişkisinin Kurulmasına İlişkin Tebliğ’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ", Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Yapılan bu kapsamlı değişiklikle, daha önce sadece aracı kurumlar ve portföy yönetim şirketlerini kapsayan uzaktan kimlik tespiti süreçlerine, kripto varlık hizmet sağlayıcıları da dahil edildi. Bu adım, kripto piyasalarının regülasyonu ve güvenliği açısından kritik bir eşik olarak değerlendiriliyor.
Kripto Varlık Şirketlerine Yeni Yükümlülükler
Yeni düzenleme ile birlikte, Türkiye’de faaliyet gösteren kripto varlık platformları, müşteri kabul süreçlerinde SPK’nın belirlediği katı standartlara uymak zorunda olacak. Tebliğin adı ve amacı güncellenerek, kripto varlık hizmet sağlayıcıları açıkça metne işlendi. Buna göre, bu kuruluşların kullanacağı bilgi sistemlerinin edinimi ve yönetimi, yatırım kuruluşları ve kripto hizmet sağlayıcılarına ilişkin mevzuat hükümlerine tabi olacak.
Kuruluşların uzaktan kimlik tespiti sürecine başlamadan önce detaylı bir iş akış prosedürü oluşturması, sistemi test etmesi ve test sonuçlarını yazılı hale getirmesi zorunlu kılındı. Ayrıca, oluşturulan prosedürlerin yılda en az iki kez gözden geçirilmesi şartı getirildi. Güvenlik ihlali, mevzuat değişikliği veya yeni dolandırıcılık risklerinin ortaya çıkması durumunda ise bu prosedürlerin derhal güncellenmesi gerekecek.
Görüntülü Görüşme Öncesi "Risk Değerlendirmesi" Şartı
Düzenleme, müşteri güvenliğini artırmak amacıyla işlem adımlarına yeni kontrol mekanizmaları ekledi. Buna göre, uzaktan kimlik tespiti sürecinde görüntülü görüşme aşamasına geçilmeden önce, başvurunun elektronik ortamda alınması ve kişi hakkında bir risk değerlendirmesi yapılması zorunlu hale getirildi.
Görüntülü görüşme sırasında ise sahtecilik riskine karşı "canlılık tespiti" yapan teknolojilerin kullanılması gerekecek. Özellikle son dönemde artan "deepfake" (sahte yüz) teknolojilerine karşı ilave güvenlik tedbirlerinin alınması şart koşuldu.
Yapay Zeka ve Elektronik Sözleşme Dönemi
Tebliğde dikkat çeken bir diğer önemli değişiklik ise yapay zeka kullanımıyla ilgili oldu. SPK, uzaktan kimlik tespitinde yapay zeka temelli uygulamaların kullanılmasına yeşil ışık yaktı. Ancak bu teknolojilerin kullanımında Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) düzenlemelerinin esas alınacağı belirtildi. SPK, yapay zeka yöntemlerini kullanacak kuruluşlar için ilave usul ve esaslar belirleme yetkisini elinde tutacak.
Elektronik ortamda kurulan sözleşmelerin hukuki statüsü de netleştirildi. Belirlenen güvenlik yöntemleri kullanılarak elektronik ortamda kurulan sözleşmeler, "yazılı şekilde kurulmuş" sayılacak. Bu hüküm, aracı kurumlar ve portföy yönetim şirketlerinin yanı sıra kripto varlık hizmet sağlayıcılarının müşterileriyle imzalayacağı tüm sözleşmeleri kapsayacak.
Bugün itibarıyla yürürlüğe giren tebliğin hükümlerini Sermaye Piyasası Kurulu yürütecek.