Kızamık bitkisinin kendine has mayhoş aromasıyla hazırlanan ve Pınarbaşı ilçesinin tescilli lezzeti olan kara çorba, yüzlerce yıllık bir geleneği günümüze taşıyor.
Kastamonu'nun zengin gastronomi kültürünün en özel temsilcilerinden biri olan "kara çorba", özellikle kış aylarında şifa kaynağı olarak tüketiliyor. Pınarbaşı ilçesiyle özdeşleşen ve halk arasında "Ağa çorbası" olarak da bilinen bu yöresel lezzet, doğadan toplanan kızamık bitkisinin kattığı eşsiz aroma ile damaklarda iz bırakıyor.
Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından 2017 yılında "Pınarbaşı Kara Çorba" adıyla coğrafi işaret tescili alan bu lezzet, yapımındaki zahmet ve ustalıkla dikkat çekiyor. Yüzyıllardır bölge halkının sofrasından eksik etmediği çorba, hem besleyici değeri hem de kültürel mirası temsil etmesi bakımından büyük önem taşıyor.
Doğadan Sofraya Uzanan Zahmetli Yolculuk
Kara çorbanın sırrı, bölgede yetişen ve halk arasında "kızamık" olarak adlandırılan Berberis vulgaris bitkisinde saklı. Çorbanın ana malzemesi olan kızamık ekşisini elde etmek ise oldukça meşakkatli bir sürece dayanıyor. Doğadan toplanan kızamık bitkileri kaynatılarak ekşi kıvamına getiriliyor ve kavanozlarda saklanıyor.
Yöre halkı, uygun koşullarda saklanan kızamık ekşisinin 10 yıla kadar bozulmadan muhafaza edilebildiğini belirtiyor. Geçmişte yapımının zorluğu ve malzemesinin kıymeti nedeniyle sadece özel misafirlere ve ağalara ikram edildiği için "Ağa çorbası" ismini alan bu lezzet, günümüzde hem evlerde hem de bölgedeki restoranlarda yaygın olarak hazırlanıyor.
C Vitamini Deposu
Tavuk suyu, soğan ve baharatlarla zenginleştirilen çorba, kızamık ekşisinin ilave edilmesiyle karakteristik rengini ve tadını alıyor. Üzerine tereyağında kavrulmuş tavuk parçaları eklenerek servis edilen kara çorba, içerdiği yüksek C vitamini sayesinde özellikle soğuk kış günlerinde hastalıklara karşı koruyucu bir kalkan görevi görüyor.
Pınarbaşı Kara Çorba Nasıl Yapılır?
Yöresel tarife göre 8 kişilik bir kara çorba için malzemeler ve yapım aşamaları şu şekilde:
Malzemeler:
- Bütün tavuk
- 1 adet soğan
- 2 yemek kaşığı kızamık ekşisi
- 2 yemek kaşığı un
- 100 gram tereyağı
- Tuz, karabiber, pul biber
Hazırlanışı: Tavuk; soğan, tuz ve karabiber ilave edilen suda haşlanıyor. Elde edilen tavuk suyuna kızamık ekşisi eklenerek karıştırılıyor. Ayrı bir yerde soğuk suyla açılan un, kaynayan karışıma yavaşça ilave edilip kıvam alması sağlanıyor. Haşlanan tavuk etleri didiklendikten sonra tereyağı ve baharatlarla kavruluyor. Hazırlanan bu harç, çorbanın üzerine eklenerek sıcak servis ediliyor.