Türkiye’nin rüzgar enerjisi serüveninin başladığı Alaçatı’da, ekonomik ömrünü tamamlayan 12 eski türbin sökülüyor. Yerlerine, EÜAŞ ve ASELSAN ortaklığıyla geliştirilen ve yüzde 80 yerlilik oranına sahip iki dev türbin, bu yılın ilk çeyreğinde enerji üretmeye başlayacak.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen yerlileştirme çalışmaları, Türkiye’nin en köklü rüzgar santrallerinden biri olan Alaçatı Rüzgar Enerjisi Santrali’nde (RES) somut bir başarıya dönüştü. Elektrik Üretim AŞ (EÜAŞ) ve savunma sanayiinin dev ismi ASELSAN’ın ortak projesi kapsamında geliştirilen yerli rüzgar türbinleri, enerji üretiminde yeni bir dönemin kapısını aralıyor.
12 Eski Türbin Yerine 2 Yüksek Teknoloji Türbin
1998 yılında işletmeye alınan ve Türkiye’nin rüzgar enerjisi tarihindeki ilk santrallerden biri olan Alaçatı RES, kapsamlı bir teknolojik yenileme sürecinden geçiyor. Santralde bulunan ve artık verimsiz çalışan, yedek parça temininde sorunlar yaşanan eski nesil 12 türbinin yerine, tamamen yerli mühendislik kabiliyetleriyle geliştirilen 2 yeni türbin monte edildi.
Söz konusu değişim, sadece bir modernizasyon projesi olmanın ötesinde, verimlilikte de ciddi bir artışı beraberinde getiriyor. Sökülen 12 türbinin toplam kurulu gücü 7,2 megavat seviyesindeyken, devreye alınacak sadece 2 yeni yerli türbin toplam 8,6 megavatlık bir kapasite sunacak. Bu durum, yerli teknolojinin enerji yoğunluğu ve verimlilik konusunda ulaştığı seviyeyi gözler önüne seriyor.
Kritik Bileşenlerde Yüzde 80 Yerlilik
Sanayi İşbirliği Projesi (SİP) kapsamında hayata geçirilen bu türbinler, 100 metre kule yüksekliği ve 136 metre rotor çapına sahip devasa yapılar olarak tasarlandı. Her biri 4,3 megavat kurulu güce sahip olan türbinlerin en dikkat çekici özelliği ise yüksek yerlilik oranı.
Proje kapsamında türbinlerin en kritik bileşenleri Türkiye sınırları içinde üretildi. Yerlilik oranı yüzde 80’e ulaşan üretim sürecinde şu parçalar yerli imkanlarla tedarik edildi:
- Kanat ve kule sistemleri
- Generatör ve güç dönüştürücüleri
- Rotor şaftı ve rulmanları
- Dişli kutusu
- Hub dökümleri
İlk türbinin montaj işlemlerinin 2025 yılı sonunda tamamlandığı, ikinci türbinle birlikte tam kapasite elektrik üretimine ise 2026'nın ilk çeyreğinde başlanacağı bildirildi.
2035 Vizyonu ve Yerli Ekosistem
Bu proje, Türkiye’nin 2035 yılı için belirlediği 120 bin megavatlık rüzgar ve güneş enerjisi kurulu güç hedefinin de bir prototipi niteliğinde. Enerji yönetiminin stratejisi, sadece kurulu gücü artırmak değil, bu santrallerde kullanılan teknolojiyi de millileştirmek üzerine kurulu.
Bugün gelinen noktada, Türkiye genelindeki rüzgar türbini imalatında yaklaşık 8 bin parçanın yüzde 65’e varan kısmı yerli olarak üretilebiliyor. Tedarikçi sayısının 500’e yaklaştığı bu sektör, 50 bin kişiye doğrudan istihdam sağlıyor. Alaçatı’daki bu EÜAŞ-ASELSAN ortaklığı, kamu eliyle yürütülen projelerin özel sektördeki tedarik zincirini nasıl besleyebileceğinin de somut bir kanıtı olarak değerlendiriliyor.