Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından hayata geçirilen yeni düzenlemeyle, lisanssız elektrik üretiminde aylık hesaplama yerine saatlik mahsuplaşma sistemine geçilirken, üretim sınırları, depolama kuralları ve usulsüz kullanıma yönelik yaptırımlar yeniden belirlendi.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun (EPDK) hazırladığı "Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik", Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Düzenleme, lisanssız elektrik üretim ekosisteminde mahsuplaşma hesaplamalarından donanım standartlarına kadar pek çok alanda köklü değişiklikler içeriyor.
Saatlik Mahsuplaşma Uygulaması Başlıyor
Değişikliğin en temel ayaklarından birini mahsuplaşma sistemindeki revizyon oluşturuyor. Önceki uygulamada üretilen ve tüketilen elektriğin aylık bazda dengelenmesi esasken, yeni sistemle birlikte mahsuplaşma saatlik dilimler üzerinden yapılacak. Bu sayede üretim ve tüketim değerleri her bir saat için ayrı ayrı hesaplanarak şebeke dengesinin daha hassas korunması hedefleniyor. Mahsuplaşma ve veri yönetimine ilişkin bu hükümler 1 Mayıs itibarıyla uygulanmaya başlanacak.
Üretim Fazlasına Tüketim Sınırı Getirildi
2019 ve sonrasında bağlantı anlaşması alan lisanssız üretim tesisleri için şebekeye verilebilecek maksimum enerji miktarı sınırlandırıldı. Mesken abonelerinin muaf tutulduğu; ticarethane, sanayi ve tarımsal sulama tesislerini kapsayan kurala göre, bir tesis şebekeye en fazla kendi yıllık tüketiminin iki katı kadar enerji verebilecek. Bu limitin üzerindeki üretimler için üreticiye herhangi bir ödeme yapılmayacak ve söz konusu enerji Yenilenebilir Enerji Kaynaklarını Destekleme Mekanizması (YEKDEM) kapsamında sisteme bedelsiz katkı olarak işlenecek.
Entegre Depolama Ünitelerine İzin Çıktı
Yönetmelikle lisanssız üretim tesislerine, kendi kurulu güçleri kapasitesini aşmamak şartıyla entegre depolama ünitesi kurma hakkı tanındı. Ancak depolama sistemlerinden şebekeye verilen ve ihtiyaç fazlası olarak sisteme yansıyan enerji için bir bedel ödenmeyecek. Depodan şebekeye aktarılan miktarın teknik olarak net biçimde ayrılamadığı durumlarda ise ihtiyaç fazlası enerjinin tamamı YEKDEM’e bedelsiz katkı sayılacak.
Usulsüz Kurulumlara ve Kaçak Kullanıma Ağır Yaptırım
Yeni mevzuat, suistimallerin önüne geçmek için ağır idari yaptırımlar barındırıyor. Lisanssız üretim tesisiyle ilişkilendirilen bir tüketim noktasında kaçak elektrik kullanımının tespit edilmesi halinde, üreticiye o ay ve takip eden 6 fatura dönemi boyunca ürettiği enerjinin belirli bir kısmı için ödeme yapılmayacak.
Ayrıca, bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu olmaksızın veya yasal kabul işlemleri tamamlanmadan işletmeye alınan tesisler, şebeke işletmecisi tarafından doğrudan sistemden ayrılacak. Kaçak kurulan bu tesislerdeki tüm ekipmanların 60 gün içinde sökülerek parsel dışına çıkarılması zorunlu kılınırken, bu kuralı ihlal eden kişi veya şirketler 3 yıl boyunca lisanssız üretim başvurusu yapmaktan men edilecek.
Endüstri Bölgeleri Sisteme Dahil Edildi, Ekipmana Yaş Sınırı Kondu
Daha önce sadece Organize Sanayi Bölgelerine (OSB) yönelik olan dağıtım lisansı hükümleri genişletilerek, endüstri bölgeleri de lisanssız üretim ve şebeke işletmeciliği kapsamına dahil edildi.
Bununla birlikte, tesislerin altyapı güvenliğini artırmak amacıyla kullanılacak ana ekipmanlara yaş şartı getirildi. Belirli istisnalar dışında, kurulacak tesislerde yer alacak türbin, jeneratör, güneş paneli, invertör ve batarya gibi kritik donanımların son 5 yıl içerisinde üretilmiş olması zorunlu hale geldi.