Küresel elektrikli araç satışları 2025 yılında yüzde 20’lik artışla 20,7 milyon adede ulaşarak tüm zamanların rekorunu kırdı. Çin ve Avrupa pazarları büyümenin lokomotifi olurken, Kuzey Amerika’da teşviklerin kaldırılmasıyla sert düşüş sinyalleri veriliyor.
Londra merkezli veri ve analiz şirketi Benchmark Mineral Intelligence tarafından yayımlanan son rapor, elektrikli araç (EV) sektörünün 2025 yılında küresel ölçekte yeni bir eşiği aştığını ortaya koydu. Rapora göre, dünya genelindeki elektrikli araç satışları bir önceki yıla kıyasla yüzde 20 oranında artarak 20,7 milyon seviyesine ulaştı. Sektör, bölgesel bazda farklılaşan dinamiklere rağmen toplam hacimde büyüme ivmesini korumayı başardı.
Asya Devinde Rekabet ve İhracat Dalgası
Küresel pazarın en büyük oyuncusu konumundaki Çin, 12,9 milyon adetlik satışla liderliğini perçinledi. Ülkedeki satışlar 2024 yılına göre yüzde 17 artış gösterse de, yılın son çeyreğinde büyüme hızında bir yavaşlama gözlemlendi. Çin pazarındaki bu yükselişte, üreticiler arasındaki yoğun iç rekabet, agresif fiyat politikaları ve piyasaya sürülen yeni model çeşitliliği belirleyici oldu.
İç pazardaki kıyasıya rekabet, Çinli üreticileri ihracata daha fazla odaklanmaya itti. Özellikle Güney Amerika, Güneydoğu Asya ve Orta Asya pazarlarına yönelen Çinli markalar, bu bölgelerdeki elektrifikasyon sürecini hızlandırdı. Çinli üreticilerin Avrupa pazarındaki etkisi de artarak devam etti; kıtada geçen yıl satılan elektrikli araçların yüzde 19’unu Çin menşeli markalar oluşturdu.
Öte yandan, Çin pazarında 2026 yılı itibarıyla yeni bir döneme giriliyor. Elektrikli araçlar ilk kez satın alma vergisine tabi tutulurken, sübvansiyon sisteminde de değişikliğe gidiliyor. Yeni dönemde sabit oranlı destekler yerine araç fiyatıyla orantılı bir teşvik mekanizması devreye alınacak, bu da sağlanacak devlet desteğinin 2025 seviyelerinin altında kalacağı anlamına geliyor.
Avrupa Beklentileri Aştı
Avrupa pazarı, 2025 yılında yüzde 33’lük etkileyici bir büyüme oranı yakalayarak dikkat çekti. Avrupa Birliği'nin emisyon hedeflerinde yıl boyunca yaptığı esneklikler ve büyük ekonomilerin sübvansiyonları genişletmesi, tüketici talebini canlı tuttu.
Kıtanın lokomotif ülkesi Almanya'da satışlar yüzde 48, İngiltere'de ise yüzde 27 oranında arttı. Yıla durgun başlayan Fransa pazarı ise yılı yüzde 2’lik bir büyüme ile kapattı.
Avrupa'da sektörün geleceğini şekillendirecek en kritik gelişme ise 2035 vizyonundaki esnemeler oldu. Daha önce "sıfır emisyon" olarak belirlenen 2035 hedefinin revize edilerek, egzoz emisyonlarının yüzde 100 yerine yüzde 90 oranında düşürülmesi planlanıyor. Kalan yüzde 10’luk dilimin ise e-yakıtlar ve biyoyakıtlar gibi alternatiflerle telafi edilmesi gündemde.
Kuzey Amerika'da Rüzgar Tersine Döndü
Avrupa ve Asya'daki büyümenin aksine, Kuzey Amerika pazarı zorlu bir yılı geride bıraktı. ABD, Kanada ve Meksika toplamında satışlar yüzde 4 düşerek 1,8 milyona geriledi.
ABD pazarında elektrikli araç satışları, vergi indirimlerinin 30 Eylül 2025 itibarıyla sona ermesi ve korumacı ticaret politikalarının gölgesinde sadece yüzde 1 artış gösterebildi. Kanada'da ise sübvansiyonların kaldırılması piyasayı sert vurdu ve satışlarda yüzde 41'lik bir çakılma yaşandı. Bölgenin istisnası ise Çinli markaların ithalatıyla satışlarını yüzde 29 artıran Meksika oldu.
Sektör temsilcileri, teşviklerin azalması ve destekleyici mevzuat eksikliği nedeniyle Kuzey Amerika pazarındaki zayıf görünümün 2026'da da süreceğini öngörüyor. ABD pazarında bu yıl satışların yüzde 29 oranında daralması bekleniyor.
"ABD Pazarı 7 Yıl Sonra İlk Kez Küçülecek"
Verileri değerlendiren Benchmark Mineral Intelligence yetkilisi Charles Lester, küresel pazarın yüzde 20 büyümesinin sektörün direncini kanıtladığını vurguladı. Avrupa'nın büyüme hızında Çin'i geride bıraktığına dikkat çeken Lester, ABD piyasasına dair şu karamsar tabloyu çizdi:
"Kuzey Amerika'nın geçirdiği çalkantılı yıl sürpriz değil. ABD yönetiminin teşvikleri geri çekme ve üretimi yerelleştirme konusundaki adımları etkisini gösteriyor. ABD pazarında 7 yıl sonra ilk kez, satışların neredeyse üçte bir oranında küçüleceğini öngörüyoruz."
Dünyanın geri kalan bölgelerinde ise (Çin, Avrupa ve Kuzey Amerika hariç) elektrikli araç satışları, Çinli markaların artan varlığıyla yüzde 48 artarak 1,7 milyon adede ulaştı.