ABD Başkanı Donald Trump'ın, Danimarka'ya bağlı özerk bölge Grönland'ın kontrolünü ele geçirmek amacıyla özel operasyon birimlerine askeri bir plan hazırlamaları talimatı verdiği, ancak Pentagon'un üst düzey isimlerinin bu girişimi engellediği öne sürüldü.
ABD yönetiminden sızan bilgilere dayandırılan ve Washington'da geniş yankı uyandıran iddialara göre, Başkan Donald Trump'ın Grönland'a olan ilgisi sadece "satın alma" teklifiyle sınırlı kalmadı. Ortaya atılan yeni raporlar, Trump'ın adanın kontrolünü fiilen ele geçirmek için askeri seçeneklerin masaya yatırılmasını istediğini ortaya koyuyor.
Özel Operasyon Komutanlarına Doğrudan Talimat
İddialara göre Trump, Beyaz Saray'daki danışmanlarını ve ulusal güvenlik ekibini aşarak, talebini doğrudan ABD ordusunun özel operasyonlardan sorumlu üst düzey komutanlarına iletti. Başkan'ın, generallerden Grönland'ın işgaline veya askeri yöntemlerle kontrol altına alınmasına yönelik somut bir harekat planı taslağı hazırlamalarını istediği belirtiliyor.
Bu talimatın, diplomatik kanallar veya Dışişleri Bakanlığı üzerinden yürütülen müzakerelerden bağımsız olarak, tamamen askeri bir perspektifle gündeme getirildiği ifade ediliyor.
Askeri Kanattan Sert Direniş
Trump'ın bu beklenmedik ve radikal talebi karşısında, ABD ordusunun üst komuta kademesinin şaşkınlık yaşadığı ve plana şiddetle karşı çıktığı bildirildi. Üst düzey askeri yetkililerin, NATO müttefiki Danimarka'ya bağlı bir toprağa askeri harekat düzenlemenin hem uluslararası hukuka aykırı olduğu hem de ittifakın geleceğini tehlikeye atacağı gerekçesiyle emri yerine getirmeyi reddettiği öne sürülüyor.
Askeri kaynaklara dayandırılan bilgilere göre, generaller bu talebi "gerçeklikten uzak" ve "uygulanması imkansız" olarak nitelendirerek, konunun resmi bir operasyonel planlamaya dönüşmesini engelledi.
2019'daki "Satın Alma" Krizinin Ötesinde
Donald Trump, önceki başkanlık döneminde de 2019 yılında Grönland'ı satın alma fikrini ortaya atmış, bu durum Danimarka hükümeti tarafından "absürt" olarak nitelendirilerek reddedilmişti. O dönemde yaşanan diplomatik gerilim, Trump'ın Kopenhag ziyaretini iptal etmesiyle sonuçlanmıştı.
Ancak son ortaya çıkan "askeri işgal planı" iddiası, Trump'ın bölgeye olan ilgisinin ticari bir gayrimenkul anlaşmasının çok ötesinde, stratejik ve askeri bir saplantı boyutunda olabileceğini gösteriyor.
Grönland Neden Hedefte?
Kuzey Kutbu'nda yer alan ve dünyanın en büyük adası olan Grönland, hem zengin yeraltı kaynakları hem de stratejik konumu nedeniyle küresel güçlerin ilgi odağında bulunuyor.
- Nadir Toprak Elementleri: Ada, teknoloji ve savunma sanayii için kritik öneme sahip nadir toprak elementleri rezervlerine ev sahipliği yapıyor. Bu kaynakların kontrolü, özellikle Çin ile yaşanan rekabette ABD için hayati önem taşıyor.
- Askeri Üs: ABD'nin halihazırda adada Thule Hava Üssü (yeni adıyla Pituffik Uzay Üssü) bulunuyor. Bu üs, balistik füze erken uyarı sistemleri ve uzay gözlem yetenekleri açısından Amerikan savunma mimarisinin kilit noktalarından biri.
- Arktik Hakimiyeti: Buzulların erimesiyle açılan yeni ticaret yolları, Arktik bölgesini jeopolitik bir satranç tahtasına dönüştürmüş durumda.
Beyaz Saray veya Pentagon'dan söz konusu iddialara ilişkin henüz resmi bir yalanlama veya doğrulama gelmedi.