Kamu Başdenetçisi Mehmet Akarca, kurumun 2025 yılı faaliyetlerine ilişkin verileri paylaştı. Geçtiğimiz yıl başvurularda yüzde 44'lük bir artış yaşandığını belirten Akarca, devreden dosyalarla birlikte karara bağlama oranının yüzde 93 seviyesini aştığını duyurdu.
Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK), vatandaşların idareyle yaşadığı sorunların çözümünde etkin bir rol oynamaya devam ediyor. Kamu Başdenetçisi (Ombudsman) Mehmet Akarca, Ankara'da yaptığı açıklamada kurumun 2025 yılı performansını ve istatistiklerini kamuoyuyla paylaştı. Akarca, idarenin işleyişine dair şikayetleri hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönünden inceleyen kurumun, yargı yükünü hafifleten "dostane çözüm" mekanizmalarını etkin şekilde işlettiğini vurguladı.
Başvurularda Dikkat Çekici Artış
Kurumun bilinirliğinin artmasıyla birlikte vatandaşların hak arama taleplerinde de yükseliş gözlemlendi. 2024 yılına kıyasla 2025 yılında yapılan başvurularda yüzde 44 civarında bir artış yaşandığına dikkat çeken Akarca, 2025 yılı içerisinde toplam 21 bin 34 başvuru aldıklarını bildirdi.
Kurumun faaliyete geçtiği 2013 yılından bu yana toplam başvuru sayısının 262 bine ulaştığını belirten Akarca, genel karara bağlama oranının yüzde 95'in üzerinde olduğunu ifade etti. 2025 yılı özelinde ise, önceki yıldan devreden dosyalar da hesaba katıldığında, dosyaların yüzde 93'ünden fazlasının karara bağlandığı açıklandı.
Dostane Çözüm ve Tavsiye Kararları
KDK, idare ile vatandaş arasında bir köprü vazifesi görerek mahkemelere gitmeden sorunların çözülmesini hedefliyor. Akarca, 2025 yılında 1086 dosyanın "dostane çözüm" yoluyla, yani tarafların uzlaşmasıyla sonuçlandırıldığını belirtti.
Kurumun idareye yol gösterici nitelikteki kararları da istatistiklere yansıdı. Yapılan incelemeler sonucunda 901 başvuru hakkında "tavsiye kararı", 313 başvuru hakkında ise "kısmen tavsiye kararı" verildi. Bu kararlara idarenin uyum oranı ise yüzde 60'ın üzerinde gerçekleşti. Akarca, bu oranın dünya ortalamasının üzerinde olduğunu, ancak Avrupa ortalamasının altında kaldığını belirterek, hedeflerinin bu oranı daha yukarı taşımak olduğunu kaydetti. Henüz yanıtlanmayan son dönem kararlarının da eklenmesiyle uyum oranının yüzde 70'e yaklaşması bekleniyor.
Yargının Alternatifi Değil, Tamamlayıcısı
Mehmet Akarca, KDK'nin mahkemelerin alternatifi olmadığını, aksine yargı sistemini tamamlayan ve iş yükünü azaltan anayasal bir hak arama kurumu olduğunun altını çizdi. Kuruma başvuruların tamamen ücretsiz olduğunu hatırlatan Akarca, yabancı uyruklu kişilerin ve çocukların da kuruma doğrudan başvurabildiğini ifade etti.
Kurumun yetki sınırlarına da değinen Başdenetçi, yargı süreci devam eden konular, yargısal işlemler ve askeri meselelerde inceleme yetkilerinin bulunmadığını hatırlattı. Ayrıca vatandaşların KDK'ye başvurmadan önce mutlaka ilgili idari kuruma şikayetlerini iletmiş ve idari yolları tüketmiş olmaları gerektiği vurgulandı.
Toplumun Her Kesimine Ulaşılıyor
Kurumun sadece şikayetleri karara bağlamakla kalmayıp, hak arama kültürünü yaygınlaştırmak için de çalıştığı belirtildi. Bu kapsamda 2025 yılında 156 üniversitede öğrenci kulüpleri kurulduğu, cezaevleri ve çocuk izlem merkezlerine ziyaretler gerçekleştirildiği aktarıldı. Ayrıca kadına yönelik şiddetin önlenmesi gibi toplumsal konularda özel raporlama faaliyetleri yürütüldüğü bilgisi paylaşıldı.