2024 yılında arz şoklarıyla rekor üstüne rekor kıran kakao fiyatları, 2025’te yüzde 48,1’lik sert bir geri çekilmeyle tarihinin en hızlı yıllık düşüşünü yaşadı. Batı Afrika’daki üretim toparlanması ve küresel regülasyonlardaki ertelemeler fiyatları aşağı çekti.
Uluslararası emtia piyasalarında son yılların en volatil ürünlerinden biri olan kakao, 2025 yılını tarihi bir değer kaybıyla tamamladı. Önceki yıl yaşanan arz krizleri ve kuraklık nedeniyle 12 bin dolar seviyelerini aşarak tüm zamanların zirvesini gören kakao, 2025'te ise tam tersi bir seyir izledi. Intercontinental Exchange (ICE) verilerine göre, kakaonun ton fiyatı yıl genelinde yüzde 48,1 oranında değer kaybederek 6 bin 65 dolara kadar geriledi. Bu oran, kakao piyasasında kaydedilen en hızlı yıllık düşüş olarak kayıtlara geçti.
İklim Endişeleri Yerini Rekolte Artışına Bıraktı
Fiyatlardaki bu dramatik düşüşün temelinde, dünyanın en büyük kakao üretim merkezi olan Batı Afrika'daki hava koşullarının normalleşmesi yatıyor. 2024 yılında bölgeyi etkisi altına alan şiddetli kuraklık ve mahsul hastalıkları küresel stokları tehdit etmiş, fiyatların 12 bin 931 dolarla rekor kırmasına neden olmuştu. Ancak 2025 yılında iklim koşullarının iyileşmesi ve yağışların mevsim normallerine dönmesiyle birlikte rekolte beklentileri yukarı yönlü revize edildi. Üretim tarafındaki rahatlama, piyasalardaki panik havasını dağıtarak satış baskısını güçlendirdi.
%%ENTITY:3ee7f79d-358a-453f-a970-7b9ce919858a:ABD%% ve AB Kararları Piyasayı Rahatlattı
Fiyatların geri çekilmesinde sadece üretim artışı değil, küresel ticaret politikalarındaki değişimler de etkili oldu. ABD yönetiminin, kakao ürünlerine yönelik gümrük tarifelerini kaldırma planını duyurması, ticaretin önündeki engelleri azaltarak maliyet beklentilerini düşürdü. ABD’nin ithalatı kolaylaştırıcı bu adımı, tedarik zincirindeki belirsizlikleri hafifletti.
Buna ek olarak, Avrupa Birliği (AB) tarafında da kritik bir gelişme yaşandı. Avrupa Parlamentosu, ormansızlaşmaya neden olan ürünlerin ithalatını yasaklayan ve kakao ticaretini doğrudan etkilemesi beklenen yeni düzenlemeyi (EUDR) bir yıl erteleme kararı aldı. Sektörde "uyum maliyeti" endişesi yaratan bu düzenlemenin ötelenmesi, piyasa oyuncularına nefes aldırırken fiyatlardaki düşüş eğilimini destekledi.
Uzman Görüşü: "Eski Zirvelere Dönüş Beklenmiyor"
Piyasadaki sert hareketleri değerlendiren Vadeli İşlem ve Emtia Piyasaları Uzmanı Zafer Ergezen, düşüşün arkasındaki temel dinamiklerin üretim tahminlerindeki iyileşme olduğuna dikkat çekti. Ergezen, "Kakaoda üretim tahminlerinde artış devam ediyor. Piyasa kısa vadeli tepkiler verse de eski zirvelere giden bir yükseliş trendi beklemiyorum" değerlendirmesinde bulundu.
Ergezen ayrıca, yüksek fiyat dönemlerinde siparişlerde kalite sorunlarının baş gösterdiğini ve bunun iadelere yol açtığını belirterek, "Arz ve kalite endişeleri daha önce fiyatları yukarı çekmişti, ancak şu an üretim tarafındaki artış beklentisi düşüş eğilimini koruyor" ifadelerini kullandı.
Küresel çikolata üreticilerinin satış hacimlerinde düşüş beklemesi de talep tarafındaki zayıflığa işaret ederek, fiyatlar üzerindeki baskıyı artıran bir diğer unsur olarak öne çıkıyor.