Türkiye Su Enstitüsü Başkanı Prof. Dr. Lütfi Akca, kentlerde giderek artan sel ve kuraklık risklerine karşı "sünger şehir" konseptinin hayata geçirilmesi gerektiğini belirterek, yağmur sularının yeşil alanların altına inşa edilecek modern sarnıçlarda toplanmasını önerdi.
İklim değişikliğinin etkisiyle şehirlerin aynı anda hem kuraklık hem de sel felaketleriyle karşı karşıya kalması, su yönetiminde yeni stratejilerin geliştirilmesini zorunlu kılıyor. İzmir'de konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Türkiye Su Enstitüsü (SUEN) Başkanı Prof. Dr. Lütfi Akca, kentlerdeki su krizine karşı çözümün "sünger şehir" modelinde ve entegre taşkın yönetiminde yattığını vurguladı.
Metropollerde yağmur suyunun akıp giden bir atık olarak değil, yer altı su kaynaklarını besleyen değerli bir rezerv olarak görülmesi gerektiğini ifade eden Akca, betonlaşmış şehirlerde yüzeylerin geçirgen tutulmasının önemine dikkat çekti.
Yağmur Suları İçin Devasa Yer Altı Depoları
Mevcut sistemlerde yağmur sularının büyük kanallar aracılığıyla doğrudan derelere ve denize deşarj edildiğini belirten Prof. Dr. Akca, suyun yerinde tutulması gerektiğini kaydetti. Çin ve Japonya gibi ülkelerdeki uygulamaları örnek gösteren Akca, "Belli bir miktar yağmur suyu toplandıktan sonra bunu bir boru ile özellikle yeşil alanların altında yapacağımız devasa depolara yönlendirmeliyiz. Bu depoları, eskinin sarnıcının modernize edilmiş hali gibi düşünün. Yağmur sularını buralarda biriktirmemiz lazım." ifadelerini kullandı.
Bu modelin temelinde beton yerine suyun toprakla buluşmasını sağlayan geçirgen yüzeylerin ve yeşil alanların bulunduğunu aktaran Akca, suyun sokaklarda birikip felakete dönüşmeden önce küçük miktarlarda drene edilmesinin hayati olduğunu dile getirdi. Akca'ya göre bu tür projeler, yüksek maliyetler gerektirmeksizin yerel yönetimler tarafından rahatlıkla hayata geçirilebilir.
"Metrekare Sınırı Kaldırılmalı, Teşvik Verilmeli"
Sünger şehir konseptinin şehir geneline yayılabilmesi için henüz yeterli bir mevzuat bulunmadığına işaret eden Prof. Dr. Akca, yeni bir yönetmelik hazırlanması ve konunun taşkın kanununun bir parçası haline getirilmesi gerektiğini savundu.
Denetimin yanı sıra destekleme mekanizmalarının da şart olduğunu belirten Akca, sistemi kuranlara maliyet desteği veya prim verilmesi gibi teşvik edici politikaların geliştirilebileceğini ifade etti. Akca ayrıca, mevcut yönetmelikte yer alan ve yalnızca 2 bin metrekarenin üzerindeki binalar için geçerli olan yağmur suyu toplama zorunluluğunun da esnetilmesi gerektiğini, bu sınırın kaldırılarak uygulamanın tüm binalar için mecburi hale getirilmesinin faydalı olacağını sözlerine ekledi.