Küresel ticaretteki zorluklara rağmen pazar çeşitliliğini artıran Türk hububat, bakliyat ve yağlı tohumlar sektörü, 2025 yılını yüzde 3,9 büyümeyle kapattı. Sektörün en büyük pazarı Irak’ta yaşanan daralma, ABD'ye yapılan ihracattaki rekor artışla dengelendi.
Türkiye'nin stratejik ihracat kalemlerinden olan hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri sektörü, 2025 yılına ait dış ticaret verilerini açıkladı. Güneydoğu Anadolu İhracatçı Birlikleri (GAİB) verilerine göre sektör, geçtiğimiz yıl toplamda 11 milyon 407 bin 463 ton ürün ihraç ederek küresel pazarlardaki yerini sağlamlaştırdı. Bu hacim karşılığında elde edilen gelir, bir önceki yıla kıyasla yüzde 3,9 artış göstererek 12 milyar 367 milyon 177 bin dolara ulaştı.
Bölgesel Liderlik Orta Doğu'da
Sektörün ihracat rotasında Orta Doğu ülkeleri ağırlığını korudu. 2025 yılında bu bölgeye yapılan ihracat 4 milyar 31 milyon 378 bin dolar olarak kayıtlara geçti. Orta Doğu'yu, 2 milyar 908 milyon 476 bin dolarlık ihracatla Afrika kıtası ve 1 milyar 670 milyon 836 bin dolarla Avrupa ülkeleri takip etti.
%%ENTITY:d432109f-6689-49cd-9e9f-1b9b67dc8eef:Irak%% Zirvede, ABD Yükselişte
Ülke bazlı veriler incelendiğinde, sektörün en büyük ticaret ortağı 1 milyar 731 milyon 768 bin dolarlık ihracat rakamıyla yine Irak oldu. Irak'ı, 885 milyon 814 bin dolarla Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve 700 milyon 83 bin dolarla Suriye izledi.
Özellikle ABD pazarındaki performans dikkat çekti. Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Hububat Bakliyat Yağlı Tohumlar ve Mamulleri Sektör Kurulu Başkanı Ahmet Tiryakioğlu, sektörün en büyük pazarı olan Irak'ta değer bazında yüzde 18,2'lik bir daralma yaşandığını, bunun yaklaşık 400 milyon dolarlık bir kayba denk geldiğini belirtti. Ancak bu kayıp, ABD pazarında yakalanan yüzde 36,3'lük güçlü büyüme ile telafi edildi.
En Çok Çikolata ve Kakao Ürünleri Satıldı
İhraç edilen ürün grupları arasında katma değerli gıdalar öne çıktı. 2025 yılında en fazla döviz girdisi sağlayan kalem, 1 milyar 372 milyon 795 bin dolarla çikolata ve kakao içeren ürünler oldu. Bu grubu, 1 milyar 77 milyon 16 bin dolarla ayçiçeği ve 1 milyar 19 milyon 949 bin dolarla tatlı bisküvi ve gofret çeşitleri takip etti.
"Kalite ve Güvenilirlik İleriye Taşındı"
Sektörün performansını değerlendiren TİM Sektör Kurulu Başkanı Ahmet Tiryakioğlu, küresel ticaretteki dalgalanmalara karşı sektörün gösterdiği dirence vurgu yaptı. Irak pazarındaki düşüşe rağmen yılın büyümeyle kapatılmasının anlamlı olduğunu ifade eden Tiryakioğlu, ABD genelinde yürütülen tanıtım faaliyetleri, fuar katılımları ve ticaret heyetlerinin sahadaki çalışmalarının meyvelerini verdiğini belirtti.
Tiryakioğlu, ABD pazarındaki yüzde 36,3'lük artışın, Türk ürünlerinin kalite standartları ve güvenilirliğinin bir kanıtı olduğunu vurgulayarak, 2026 yılına dair beklentilerini de paylaştı. Üretim kapasitesini güçlendiren ve verimliliği artıran adımların devam etmesi durumunda, gıda sektörünün enflasyonla mücadelede yapıcı bir rol üstlenmeye devam edeceği öngörülüyor.