Gaziantep Üniversitesi Arkeoloji Bölümü tarafından yürütülen geniş kapsamlı yüzey araştırması projesi, kentin “Buzul Çağı” olarak bilinen Pleistosen dönemine ait bilinmeyenlerini gün yüzüne çıkarıyor. Akademisyenler, günde 25 kilometre yürüyerek tarih öncesi insan topluluklarının göç ve yerleşim izlerini haritalandırıyor.
Bugünkü Haberler / Gaziantep
Gaziantep Üniversitesi (GAÜN) Arkeoloji Bölümü, Anadolu ile Mezopotamya arasındaki en kritik geçiş noktalarından biri olan Gaziantep’in tarih öncesi dönemini aydınlatmak üzere kapsamlı bir bilimsel çalışma başlattı. "Gaziantep İli Pleistosen (Buzul Çağı) Dönem Yüzey Araştırması Projesi" adı verilen çalışma ile, günümüzden yaklaşık 2,6 milyon yıl önce başlayan ve 11 bin 700 yıl öncesine kadar süren Pleistosen dönemine ait insan hareketliliği mercek altına alınıyor.
Tarih Öncesi Göç Yolları ve Yerleşimler Belirleniyor
Proje yürütücüsü ve GAÜN Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. İsmail Baykara liderliğindeki ekip, kentin farklı ilçelerinde yürüttükleri yoğun arazi çalışmalarıyla literatürdeki boşlukları doldurmayı hedefliyor. Akademisyenler, özellikle akarsu yatakları ve eski jeolojik dolgular üzerinde yoğunlaşarak, o dönemdeki iklim koşullarına uyum sağlamaya çalışan ilk insan topluluklarının izlerini sürüyor.
Araştırma ekibi, zorlu arazi koşullarında günde ortalama 25 kilometre yol katederek yüzeydeki yontma taş aletleri ve üretim artıklarını tespit ediyor. Bu bulgular, bölgenin sadece bir geçiş güzergahı olmadığını, aynı zamanda tarih öncesi insanlar için kalıcı bir yaşam alanı olduğunu kanıtlar nitelikte.
"Gaziantep Sadece Bir Geçiş Güzergahı Değil"
Elde edilen ilk verilere göre, Gaziantep’in tarihi yaklaşık 1 milyon yıl öncesine kadar uzanıyor. Prof. Dr. İsmail Baykara, kentin Buzul Çağı araştırmaları açısından Türkiye’de eşsiz bir konuma sahip olduğuna dikkat çekti.
Bölgenin coğrafi yapısının, tarih öncesi insanlar için hayati önem taşıyan ham madde ve su kaynaklarını bir arada sunduğunu belirten Baykara, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Gaziantep, Pleistosen dönemde insan topluluklarının ihtiyaç duyduğu tüm doğal çevre koşullarını barındıran zengin bir coğrafya. Yaptığımız analizler, buradaki insan varlığının sandığımızdan çok daha eskiye, yaklaşık 1 milyon yıl öncesine dayandığını gösteriyor. Bölge, göç eden hayvan sürülerini takip eden avcı-toplayıcı gruplar için sadece bir durak değil, aynı zamanda uzun süreli bir yerleşim sahası olmuştur."
Mağaralar ve Kaya Altı Sığınakları Keşfediliyor
Proje kapsamında Yavuzeli, Araban, Şehitkamil, Nurdağı’nın doğu kısımları ve İslahiye gibi stratejik noktalarda taramalar büyük ölçüde tamamlandı. Bu bölgelerde tespit edilen mağaralar ve kaya altı sığınakları, sert iklim koşullarından korunmaya çalışan insanların yaşam biçimlerine dair somut veriler sunuyor.
Bulunan yontma taş aletlerin üretim teknikleri ve çeşitliliği, farklı insan gruplarının bilgi birikimlerini bu coğrafyaya taşıdığını ve burada yeni üretim gelenekleri geliştirdiğini ortaya koyuyor.
Çalışmalar Nizip ve Oğuzeli’ne Kaydırılacak
Gaziantep’in Neolitik (Cilalı Taş) dönem öncesindeki karanlık çağlarını aydınlatmayı amaçlayan proje, önümüzdeki süreçte genişleyerek devam edecek. Araştırma ekibi, çalışmaların sonraki etabında Nizip, Oğuzeli ve Şahinbey ilçelerindeki potansiyel alanları tarayarak kentin tarih öncesi haritasını tamamlamayı planlıyor.