Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), 2025 yılında Türkiye'ye sağladığı 2,7 milyar avroluk finansmanla tarihi bir zirveye ulaştı. Bankanın en büyük operasyon ülkesi konumuna yükselen Türkiye'de, yatırımların yüzde 90'ından fazlası özel sektöre aktarıldı.
Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), Türkiye ile olan stratejik ortaklığını 2025 yılında yeni bir boyuta taşıdı. Banka, geride bıraktığımız yılda Türkiye'ye toplam 2,7 milyar avro tutarında yatırım gerçekleştirerek, kendi tarihinde ülke bazında yeni bir rekora imza attı. Bu hacimle birlikte Türkiye, yıllık yatırım bazında EBRD'nin operasyon yürüttüğü ülkeler arasında ilk sıraya yerleşti.
EBRD Türkiye ve Kafkaslar Yönetici Direktörü Elisabetta Falcetti, 2024'teki güçlü performansı geride bırakarak ulaşılan bu rakamın, Türkiye'deki özel sektörün dinamizmine ve yatırım iştahına işaret ettiğini vurguladı.
Özel Sektöre Dev Kaynak
Küresel piyasalardaki dalgalanmalara ve bölgesel belirsizliklere rağmen, EBRD'nin Türkiye'ye sağladığı fonların aslan payını özel sektör oluşturdu. Falcetti, 2,7 milyar avroluk toplam yatırımın yüzde 90'ından fazlasının doğrudan özel sektör şirketlerine yönlendirildiğini belirtti.
Türk şirketlerinin kriz yönetimi konusundaki tecrübesine dikkat çeken Falcetti, "Türk grupları, büyük holdingler ve KOBİ'ler kriz zamanlarını nasıl yöneteceklerini öğrendiler ve oldukça dirençli hale geldiler. Tüm çalkantılara rağmen özel sektörde çok güçlü bir faaliyet gördük" değerlendirmesinde bulundu.
Deprem Bölgesine 1,5 Milyar Avroluk Taahhüt Aşıldı
Bankanın 2025 ajandasındaki en kritik başlıklardan biri, 6 Şubat depremlerinden etkilenen bölgelerin yeniden imarıydı. EBRD, deprem bölgesi için başlangıçta öngördüğü 1,5 milyar avroluk yatırım taahhüdünü aşarak bölgeye desteğini artırdı.
Bu kapsamda altyapı projelerine öncelik verildi. Özellikle Hatay ve Adıyaman belediyelerine su, atık su ve kanalizasyon sistemlerinin yeniden inşası için 195 milyon avro kredi sağlandı. Ayrıca, iç göç nedeniyle nüfus yoğunluğu artan Mersin gibi illerin altyapısını güçlendirmek adına 45 milyon avroluk ek kaynak aktarıldı. Enerji altyapısının onarımı için ise bölgedeki dağıtım şirketlerine yenilenebilir enerji geçişini de kapsayan finansmanlar sağlandı.
Gençlere ve Yeşil Ekonomiye Odaklanıldı
Bankanın Türkiye stratejisinde "yeşil dönüşüm" ve "beşeri sermaye" ön plana çıktı. 2025 yılında hayata geçirilen ve öne çıkan bazı programlar şunlar oldu:
- Genç Girişimciler: Gençler tarafından yönetilen KOBİ'lerin büyümesini desteklemek amacıyla 250 milyon avroluk "Türkiye İş Hayatında Gençler" paketi başlatıldı.
- Yeşil Finansman: Bankalarla iş birliği içinde yürütülen Yeşil Ekonomi Finansman Programı III (GEFF III) kapsamında 1 milyar avroluk üçüncü tur devreye alındı.
- Kadın İşletmeleri: 10. yılını dolduran "Kadın İşletmelerine Finansman ve Danışmanlık Desteği" programı sürdürüldü.
"Güçlü Bir Ekonomi Ekibi Var"
Türkiye'nin makroekonomik görünümüne dair de önemli mesajlar veren Falcetti, mevcut ekonomi yönetiminin performansından duydukları memnuniyeti dile getirdi. "Türkiye'nin güçlü bir ekonomi ekibi var" diyen Direktör, dezenflasyon hedefinin net olduğunu ve son iki yılda alınan sonuçların görünür hale geldiğini belirtti.
Makroekonomik istikrarın yatırımcı algısı için hayati önem taşıdığını vurgulayan Falcetti, "İstikrarlı ve öngörülebilir bir iş ortamı temeldir. Şu anda risklerden ziyade daha fazla fırsat görüyoruz" ifadelerini kullandı.
2030 Hedefi: 5 Milyar Dolarlık Karbonsuzlaşma Yatırımı
EBRD, önümüzdeki dönemde sanayinin yeşil dönüşümüne odaklanmaya devam edecek. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ve Dünya Bankası iş birliğiyle başlatılan "Türkiye Endüstriyel Karbonsuzlaştırma Yatırım Platformu" kapsamında, 2030 yılına kadar karbon emisyonunu düşürmesi zor olan sektörlere 5 milyar dolar yatırım yapılması hedefleniyor.
Türkiye ekonomisinin 2025 büyüme tahminini yüzde 3,5 civarında öngören Banka, Şubat ayı sonunda güncel rakamları açıklayacağını duyurdu. EBRD, 2009 yılından bu yana Türkiye'ye kümülatif olarak 23 milyar avrodan fazla yatırım gerçekleştirdi ve mevcut aktif portföyü 8 milyar avro seviyesinde bulunuyor.