UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Listesi'nde yer alan Bursa'nın köklü musiki ve sohbet geleneği "gezek", ramazan ayında maneviyatla harmanlanarak yaşatılmaya devam ediyor.
Bursa'da kökleri 650 yıl öncesine dayanan ve geleneksel Türk musikisinin icra edildiği "gezek" kültürü, ramazan ayının atmosferine uygun olarak iftar ve sahur buluşmalarıyla sürdürülüyor. Gelenekselleşmiş kuralları, usta-çırak ilişkisi ve dayanışma ruhuyla dikkat çeken bu kültürel miras, iftar sonrası bir araya gelen musikişinaslar ve bölge halkı tarafından geleceğe aktarılıyor.
Gezek, yalnızca bir musiki dinletisi veya eğlence meclisi değil; aynı zamanda yardımlaşma ve edep kurallarının öğretildiği bir kültür okulu olarak kabul ediliyor. Bursa'ya özgü bu tarihi gelenekte katılımcılar, genellikle her hafta sırayla bir üyenin ev sahipliğinde toplanıyor. Saz ve söz ustalarının icra ettiği klasik Türk musikisi eserlerine, edebi sohbetler ve geleneksel ikramlar eşlik ediyor.
Ramazan ayında ise gezek buluşmaları zamanlama ve içerik olarak farklı bir boyut kazanıyor. Normal dönemlerde akşam saatlerinde başlayan etkinlikler, on bir ayın sultanına özel olarak iftar sofralarının etrafında şekilleniyor ve sahur vaktine kadar uzanabiliyor. Meclislerde klasik fasıl repertuvarının yanı sıra, ramazanın manevi ruhuna uygun ilahiler, kasideler ve tasavvuf musikisinden seçkin eserler icra ediliyor.
Modernleşen şehir hayatına ve değişen sosyal alışkanlıklara rağmen Bursalı kültür sanat dernekleri ile sivil toplum kuruluşlarının özverisiyle korunan bu yapı, kuşaklar arası bir köprü işlevi de görüyor. Sadece ileri yaştaki ustalar değil, genç nesiller ve konservatuvar öğrencileri de bu meclislere katılarak hem musiki bilgilerini pratik etme imkanı buluyor hem de şehrin kadim kültürünü bizzat yaşayarak öğreniyor.
Düzenlenen gezek etkinlikleri, Bursa'nın sosyal hafızasını canlı tutarken, yüzyıllardır süregelen komşuluk ve hemşehrilik bilincinin ramazan ayında daha da pekişmesini sağlıyor.