Birleşmiş Milletler Uyuşturucu Kontrol Kurulu (INCB), uluslararası erken uyarı sistemleri sayesinde küresel bir felaketin eşiğinden dönüldüğünü duyurdu. Kurul, 1,6 milyar insanı öldürebilecek miktarda fentanil üretimine yetecek kimyasal sevkiyatının durdurulduğunu açıkladı.
Birleşmiş Milletler Uyuşturucu Kontrol Kurulu (INCB), yayımladığı 2025 Yıllık Raporu kapsamında, küresel uyuşturucu ticaretiyle mücadelede elde edilen çarpıcı bir veriyi kamuoyuyla paylaştı. Kurul, uluslararası iş birliği ve anlık veri paylaşım mekanizmaları sayesinde, 1,6 milyar ölümcül doz fentanil üretimine olanak sağlayacak miktardaki öncü kimyasal maddelerin sevkiyatının engellendiğini bildirdi.
Küresel Erken Uyarı Sistemi Devrede
Viyana merkezli Kurul, bu başarının arkasında yatan temel faktörün "Küresel Tehlikeli Maddelerin Hızlı Engellenmesi" (GRIDS) programı ve ilgili erken uyarı sistemleri olduğunu vurguladı. Bu sistemler, uyuşturucu yapımında kullanılan ve yasal ticaretin içine gizlenmeye çalışılan kimyasalların takibini sağlayarak, şüpheli sevkiyatların sınırları aşmadan durdurulmasına olanak tanıyor.
INCB Başkanı, raporun sunumunda yaptığı değerlendirmede, sentetik uyuşturucu tehdidinin boyutlarına dikkat çekti. Özellikle fentanil gibi son derece güçlü sentetik opioidlerin, çok küçük dozlarda bile ölümcül olabilmesi nedeniyle halk sağlığı için büyük bir risk oluşturduğu belirtildi. Engellenen bu devasa miktarın, potansiyel olarak milyarlarca insanın hayatını riske atabilecek bir kapasiteye sahip olduğu ifade edildi.
İnternet Üzerinden Ticaret ve Sosyal Medya Tehlikesi
Raporda ayrıca, uyuşturucu kaçakçılarının yöntem değiştirdiğine ve dijital platformları daha yoğun kullandığına dikkat çekildi. INCB, sosyal medya platformlarının ve e-ticaret sitelerinin, uyuşturucu ve bu maddelerin yapımında kullanılan kimyasalların pazarlanmasında kritik bir rol oynadığını belirtti.
Kurul, hükümetlere ve özel sektöre çağrıda bulunarak, internet üzerinden yapılan bu yasa dışı ticaretle mücadele için daha sıkı düzenlemeler ve denetim mekanizmaları geliştirilmesi gerektiğini vurguladı. Özellikle şifreli iletişim kanalları ve kripto para birimlerinin kullanımı, takibi zorlaştıran unsurlar olarak öne çıkıyor.
Uluslararası İş Birliği Vurgusu
INCB, öncü kimyasalların denetiminin sadece ulusal çabalarla sağlanamayacağını, sınır ötesi iş birliğinin hayati önem taşıdığını hatırlattı. Ülkelerin gümrük ve kolluk kuvvetleri arasındaki anlık bilgi akışının, bu tür büyük çaplı sevkiyatların tespit edilmesinde belirleyici olduğu kaydedildi.
Raporda, Afganistan'daki afyon üretimindeki düşüşün ardından ortaya çıkan boşluğun, sentetik uyuşturucularla doldurulmaya çalışıldığı uyarısı da yer aldı. Bu durumun, fentanil ve benzeri sentetik maddelerin küresel pazardaki yayılımını hızlandırabileceği endişesi dile getirildi.