Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), konut kredilerinde birinci ve ikinci el konut ayrımını kaldırarak kredi değer oranlarını yeniden düzenledi. Enerji verimliliği yüksek binalara avantaj sağlayan ve finansmana erişimi kolaylaştıran bu adım, gayrimenkul sektörü temsilcileri tarafından piyasayı canlandıracak stratejik bir hamle olarak değerlendirildi.
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), finansal istikrarı desteklemek ve konut piyasasındaki dengelenmeyi sağlamak amacıyla kredi kullanım koşullarında önemli bir değişikliğe gitti. Yapılan yeni düzenleme ile tüketicilerin kullanacağı konut kredilerinde, teminat olarak gösterilen konutun değerine oranla belirlenen kredi tutarında "birinci el" ve "ikinci el" ayrımı tamamen kaldırıldı.
Söz konusu düzenleme kapsamında, 2010 yılından sonra inşa edilen ve enerji performansı açısından asgari "C sınıfı" belgeye sahip olan konutlar, avantajlı kredi değer oranı kategorisine dahil edildi. Atılan bu adımın temel hedefi, hem depreme dayanıklı ve enerji verimliliği yüksek konut stokunun satışını teşvik etmek hem de ilk kez ev sahibi olacak vatandaşların finansmana erişimini kolaylaştırmak olarak açıklandı.
Sektör Temsilcilerinden "Piyasa Canlanacak" Mesajı
Gayrimenkul sektörü temsilcileri, kredi musluklarını kısmen de olsa açacak bu gelişmeyi olumlu karşıladı. Özellikle ikinci el piyasasında uzun süredir yaşanan durgunluğun, bu "eşitlik" ilkesiyle aşılabileceği öngörülüyor.
Konut Geliştiricileri ve Yatırımcıları Derneği (KONUTDER) Yönetim Kurulu Başkanı Ziya Yılmaz, ikinci el konutların krediye daha etkin dahil edilmesinin piyasa açısından kritik bir adım olduğunu vurguladı. Enflasyondaki düşüş eğilimiyle birlikte krediye erişimi zorlaştıran diğer engellerin de gözden geçirilmesi gerektiğini belirten Yılmaz, şu değerlendirmeyi yaptı:
"Son 10 yıla baktığımızda, kredili konut satışlarının toplam satışlar içindeki payı yüzde 30 seviyelerinden yüzde 14'e kadar geriledi. Birinci el konutlarda bu oran yüzde 15'ten yüzde 3,5'e düştü. Kredi mekanizmasının üretim ve satışlarla uyumlu hale getirilmesi, güvenli yapı stokunun artırılması ve ekonomik büyüme için büyük önem taşıyor."
Kentsel Dönüşüme Dolaylı Destek
Düzenlemenin sadece satışları değil, yapı güvenliğini de ilgilendirdiğine dikkat çeken Anadolu Yakası İnşaat Müteahhitleri Derneği (AYİDER) Başkanı Hakan Şişik, ikinci el konutların cazip hale gelmesinin kentsel dönüşüm süreçlerini hızlandırabileceğini ifade etti.
Şişik, "Daha önce yeni konutlar lehine bir avantaj söz konusuydu. Bu ayrımın kalkmasıyla özellikle orta gelir grubunun ikinci el konutlara yönelmesini bekliyoruz. Bu hamle, depreme dayanıklı ancak daha eski bina stokunun el değiştirmesi ve yenilenmesi açısından önemli. Ancak asıl kalıcı hareketlilik için konut kredi faizlerinin yüzde 2'nin altına inmesini bekliyoruz. Yılın ikinci yarısında, özellikle altın ve gümüşten çıkan yatırımcının gayrimenkule dönmesiyle bir hareketlilik öngörüyoruz" şeklinde konuştu.
Enerji Verimliliği ve Ruhsat Vurgusu
Gayrimenkul ve İnşaat Platformu Başkanı Mustafa Ekiz ise düzenlemeyi "kaynakların etkin kullanımı" açısından değerli bulduğunu belirtti. Enerji verimliliği yüksek konutların avantajlı gruba alınmasını takdirle karşıladıklarını dile getiren Ekiz, bürokratik süreçlere de dikkat çekti:
"BDDK'nın gösterdiği bu hassasiyeti, projelerimize ruhsat almak için başvurduğumuz belediyelerden de bekliyoruz. Ruhsat süreçlerinde atılacak hızlı adımlar, sektörün önünü daha da açacaktır."
"Konut Lüks Değil, İhtiyaçtır"
Gayrimenkul Pazarlama ve Satış Profesyonelleri Derneği (GAPAS) Başkanı Mustafa Kemal Şahin de finansmana erişimin uzun süredir vatandaşın önündeki en büyük engel olduğunu hatırlattı.
Şahin, düzenlemenin orta gelirli vatandaşın ev sahibi olma umudunu canlandıracağını belirterek, "Piyasada daha sağlıklı bir denge oluşacaktır. Ancak tek başına kredi oranı düzenlemesi yeterli olmaz. Öngörülebilir bir faiz politikası ve arzı artıracak üretim modelleriyle süreç desteklenmelidir. Konut lüks değil ihtiyaçtır; finansman da bir ayrıcalık değil, erişilebilir bir hak olmalıdır" ifadelerini kullandı.