Antalya açıklarında bir balıkçının ağına takılan 35 adet "boğa vatozu", bilim dünyasında heyecan yarattı. Nesli kritik seviyede olan türün sürü halinde hareket etmesi, Akdeniz Üniversitesi tarafından hazırlanacak uluslararası bir makaleye konu oluyor.
Antalya’nın Muratpaşa ilçesi falezler açıklarında rutin avına çıkan balıkçı Zeki Büyükakın, ağlarını topladığında beklenmedik bir manzarayla karşılaştı. Nesli tükenme tehlikesiyle karşı karşıya olan ve genellikle tekil ya da çiftler halinde görülen "boğa vatozu" (Pteromylaeus bovinus) türünden tam 35 adet balık, aynı anda ağlara takıldı. Bu nadir doğa olayı, hem yerel ekosistem hem de deniz biyolojisi literatürü açısından önemli veriler sundu.
Bilinçli Balıkçıdan Örnek Davranış
Yaklaşık 25 metre derinlikte gerçekleşen olayda balıkçı Büyükakın, ağlarına takılanların nesli tehdit altındaki bir tür olduğunu fark etti. Büyükakın, vatozların hayatta olanlarını zarar vermeden tek tek ağdan kurtararak doğal yaşam alanlarına geri bıraktı. O anları cep telefonu kamerasıyla kayıt altına alan balıkçı, görüntüleri incelenmek üzere bilim insanlarına iletti.
Daha önce de vatoz yakaladığını ancak böyle bir sürüyle ilk kez karşılaştığını belirten Büyükakın, "Antalya'da nesli tehlike altındaki balıkları araştırdım. O balıklar ağıma denk geldiği an hemen denize salıyorum" ifadelerini kullanarak sürdürülebilir balıkçılık adına önemli bir mesaj verdi.
Bilim Dünyası Harekete Geçti
Görüntülerin ulaştığı Akdeniz Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Gökoğlu, yaşanan durumun bilimsel açıdan büyük önem taşıdığını vurguladı. Boğa vatozlarının Uluslararası Doğa Koruma Birliği'nin (IUCN) "Kırmızı Liste"sinde yer aldığını hatırlatan Gökoğlu, bu canlıların sürü davranışı sergilemesinin literatürde çok az rastlanan bir durum olduğuna dikkat çekti.
Prof. Dr. Gökoğlu, 35 bireyin aynı bölgede avlanmasının Antalya Körfezi'nin biyolojik çeşitliliğinin bir göstergesi olduğunu belirterek, "Bu balıkların sürü halinde gezdiği literatürde az da olsa var. Ancak Antalya Körfezi'nde de sürü oluşturması mevcut bilimsel çalışmaları destekliyor. Bu nadir gözlemi bir makale haline getirerek uluslararası bilim camiasına bildireceğiz" dedi.
Ekosistemin Hassas Dengesi
Deniz tabanındaki midye, istiridye ve küçük balıklarla beslenen boğa vatozları, deniz ekosisteminin besin dengesi açısından kritik bir role sahip. Prof. Dr. Gökoğlu, bu türün kuyruğunda bulunan zehirli dikene karşı balıkçıları uyararak, ağlara takılmaları durumunda canlılara zarar vermeden ve dikkatli bir şekilde denize iade edilmeleri gerektiğinin altını çizdi.
Antalya Körfezi'nde yaşanan bu olay, hem nesli tükenmekte olan türlerin korunması gerekliliğini hem de bölgedeki deniz yaşamının zenginliğini bir kez daha gözler önüne serdi.