Iğdır’daki Karasu Sulak Alanı, dondurucu soğuklara ve kısmen buz tutan su yüzeyine rağmen yaban hayatına ev sahipliği yapmaya devam ediyor. Bölgede yapılan son bilimsel gözlemlerde, aralarında nesli tehlike altındaki türlerin de bulunduğu 35 farklı kuş türü tespit edildi.
Türkiye'nin doğu sınırında, Ağrı Dağı’nın eteklerinde yer alan ve biyolojik çeşitliliği ile dikkat çeken Iğdır’daki Karasu Sulak Alanı, zorlu kış şartlarında dahi canlılığını koruyor. Hava sıcaklıklarının sıfırın altında 10 dereceye kadar düştüğü bölgede, sulak alanın büyük bir bölümü buzla kaplanmasına rağmen, yaban hayatı suyun donmayan bölümlerinde yaşam mücadelesini sürdürüyor.
Iğdır Üniversitesi Kuş Araştırma ve Eğitim Merkezi (KUŞMER) tarafından yürütülen son saha çalışmalarında, bölgedeki kuş popülasyonunun kış şartlarına adaptasyonu gözler önüne serildi. Bugüne kadar toplamda 348 kuş türünün kaydedildiği, güncel kayıtlara göre ise aktif olarak 209 türün barındığı havzada, en sert kış koşullarının yaşandığı şu günlerde 35 farklı kuş türünün yaşamına devam ettiği belirlendi.
Buzulların Arasında Yaşam Mücadelesi
Ağrı Dağı’nın zirvesindeki kar ve buzullardan beslenen Karasu, bölgenin en önemli ekolojik koridorlarından biri olarak kabul ediliyor. Kış mevsiminin etkisiyle su yüzeyinin büyük kısmı buz tutsa da, açık kalan alanlar kuşlar için hayati bir sığınak görevi görüyor.
Yapılan gözlemlerde tespit edilen türler arasında, Dünya Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği (IUCN) tarafından oluşturulan Kırmızı Liste'de yer alan ve nesli tehlike altında olan türler de bulunuyor. Özellikle Kızkuşu (Vanellus vanellus) ve Elmabaş Patka (Aythya ferina) gibi türlerin dondurucu soğuğa rağmen bölgeyi terk etmemesi, sulak alanın önemini bir kez daha ortaya koyuyor.
"Kış Ziyaretçileri" Baharda Göç Edecek
Bölgedeki ekolojik denge hakkında değerlendirmelerde bulunan Iğdır Üniversitesi Kuş Araştırma ve Eğitim Merkezi (KUŞMER) Müdürü Dr. Öğretim Üyesi Emrah Çelik, Iğdır'ın kuş çeşitliliği açısından stratejik bir konumda olduğunu vurguladı.
Sıcaklıkların eksi 10 dereceleri görmesine rağmen açık su yüzeylerinde yaşamın devam ettiğini belirten Dr. Çelik, "Yaptığımız son çalışmalarda yaklaşık 35 kuş türü tespit ettik. Bunlar arasında bölge için önemli kış ziyaretçisi türleri olan Elmabaş patka, tepeli patka ve suna yer alıyor. Ayrıca nesli tehlike altında olan kızkuşunun da alanda yeterli bir popülasyona sahip olduğunu gözlemledik" ifadelerini kullandı.
Kuş biliminde "kış ziyaretçisi" olarak tanımlanan bu türlerin, bölgedeki iklimin ısınmasıyla birlikte daha kuzey enlemlere, özellikle Rusya ve Kazakistan bölgelerine göç etmesi bekleniyor.
Mikroklima Etkisiyle "Doğunun Çukurovası"
Iğdır, coğrafi yapısı ve sahip olduğu mikroklima özelliği sayesinde çevre illere göre daha ılıman bir kış geçiriyor. Dr. Çelik, bu durumun kuşlar için büyük bir avantaj sağladığını belirterek, "Çevre illere kıyasla Iğdır’da kış şartları daha yumuşak seyrediyor. Sulak alanların tamamının donmaması, bu türler için kritik bir yaşam alanı oluşturuyor" dedi.
Baharın gelmesiyle birlikte kış türlerinin yerini yaz göçmenlerine bırakacağı, bölgedeki yaban hayatı döngüsünün yıl boyunca kesintisiz devam edeceği öngörülüyor.