Adıyaman’ın Samsat ilçesinde Atatürk Barajı göletinde su seviyesinin düşmesiyle beliren T biçimli dikili taşlar, bölgenin tarihine dair yeni soruları gündeme getirdi. Göbeklitepe mimarisini andıran yapılar üzerine uzman ekipler inceleme başlattı.
BUGÜNKÜ HABERLER / ADIYAMAN
Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yaşanan kuraklık ve mevsimsel değişimler, sadece doğayı değil, sular altında kalan tarihi de etkiliyor. Adıyaman'ın Samsat ilçesi kıyılarında bulunan Atatürk Barajı Göleti'nde su seviyesinin gözle görülür oranda düşmesi, binlerce yıllık bir sırrı gün yüzüne çıkardı. Suların çekildiği alanda, Şanlıurfa'daki Göbeklitepe ile özdeşleşen "T" biçimli taş yapıların görülmesi bölgede heyecan yarattı.
Baraj Suları Çekilince Tarih Belirdi
Samsat ilçesine bağlı kırsal bölgelerde baraj sularının kıyıdan metrelerce çekilmesiyle birlikte, zemine gömülü halde duran bazı taş bloklar köylüler ve balıkçılar tarafından fark edildi. Yapılan ilk gözlemlerde, bu taşların doğal oluşumlar olmadığı, aksine insan eliyle şekillendirilmiş, belirgin bir mimari plana sahip dikili taşlar olduğu anlaşıldı.
Ortaya çıkan yapıların, Neolitik Dönem'in en önemli simgelerinden biri olan ve dünya arkeoloji tarihini değiştiren Göbeklitepe'deki dikili taşlarla büyük benzerlik göstermesi dikkat çekti. Özellikle "T" formundaki sütun başları, bu alanın da tıpkı Şanlıurfa ve çevresindeki "Taş Tepeler" projesi kapsamındaki alanlar gibi bir kült merkezi veya toplanma alanı olabileceği ihtimalini güçlendiriyor.
Müze Müdürlüğü Harekete Geçti
Bölgedeki vatandaşların durumu yetkililere bildirmesi üzerine Adıyaman Müze Müdürlüğü ekipleri harekete geçti. Bölgeye intikal eden arkeologlar ve uzmanlar, suyun çekildiği alanda yüzey araştırması yaparak taşları kayıt altına aldı. Yapılan ilk incelemelerde, söz konusu yapıların dönem özellikleri bakımından Çanak Çömleksiz Neolitik Dönem’e ait izler taşıyabileceği değerlendiriliyor.
Uzmanlar, su seviyesinin tekrar yükselmesi riskine karşı alanın koordinatlarını belirleyerek, yapıların zarar görmemesi için gerekli dokümantasyon çalışmalarına hız verdi. Bölgenin, baraj inşa edilmeden önce yeterince araştırılıp araştırılmadığı veya bu yapıların o dönemde gözden kaçıp kaçmadığı ise yapılacak detaylı raporlamalarla netleşecek.
Neolitik Coğrafyanın Yeni Halkası mı?
Şanlıurfa'da Göbeklitepe, Karahantepe ve Sefertepe gibi alanlarda yoğunlaşan Neolitik Dönem yerleşimlerinin, coğrafi olarak yakın olan Adıyaman sınırlarına da uzandığı biliniyordu. Ancak Atatürk Barajı'nın suları altında kalan bu yeni keşif, kültürel etkileşimin Fırat Havzası boyunca ne kadar geniş bir alana yayıldığını somut bir şekilde gözler önüne seriyor.
Arkeoloji dünyası şimdi, Samsat'taki bu buluntuların Adıyaman'ın tarih öncesi kronolojisinde nereye oturacağını tartışıyor. Eğer yapılar teyit edilirse, bölgenin tarih öncesi haritasının yeniden güncellenmesi gerekebilir. Yetkililerin önümüzdeki günlerde konuya ilişkin kapsamlı bir teknik rapor hazırlaması bekleniyor.