Avrupa Birliği Komisyonu, kıta sanayisini korumayı amaçlayan ve kamu ihalelerinde yerli üretime öncelik tanıyan yasa teklifinin açıklanmasını bir kez daha erteledi. Fransa'nın korumacı tavrı ile Almanya'nın "ticaret savaşı" endişesi Brüksel'de planları altüst etti.
BUGÜNKÜ HABERLER / DIŞ HABERLER
Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, birliğin sanayi stratejisinin omurgası olması beklenen "Sanayi Hızlandırıcı Yasa" (Industrial Accelerator Act) teklifinin duyurulmasını son dakika kararıyla erteledi. Daha önce 26 Şubat'ta açıklanması planlanan paketin tanıtımı, üye ülkeler ve komisyon birimleri arasındaki derin görüş ayrılıkları nedeniyle 4 Mart tarihine ötelendi.
Brüksel kulislerinden edinilen bilgilere göre, ertelemenin temelinde yasa taslağında yer alan ve "Made in Europe" (Avrupa Malı) şartı olarak bilinen tartışmalı madde yatıyor. AB Komisyonu Başkan Yardımcısı Stephane Sejourne'nin ekibi tarafından hazırlanan taslak, özellikle enerji yoğun sektörler, otomotiv ve net-sıfır teknolojilerinde kamu alımlarının Avrupalı şirketlere yönlendirilmesini hedefliyor.
Fransa Bastırıyor, Almanya Frenliyor
Tasarı, Birlik içinde iki büyük ekonomik gücü karşı karşıya getirdi. Fransa, kamu kaynaklarının ve ihalelerin katı bir "Made in Europe" şartına bağlanmasını ve böylece Avrupa sanayisinin Çin ve ABD rekabetine karşı korunmasını talep ediyor. Paris yönetimi, Avrupa vergi mükelleflerinin parasının kıta içindeki üretimi desteklemesi gerektiği görüşünde ısrarcı.
Buna karşın Almanya ve beraberindeki bazı üye ülkeler, tasarının mevcut halinin küresel ticarette misillemelere yol açabileceğinden endişe duyuyor. Berlin yönetimi, katı yerlilik şartlarının kamu ihalelerinde maliyetleri artıracağını, yatırımları caydıracağını ve AB'nin ihracat odaklı ekonomisine zarar vereceğini savunuyor. Almanya, bunun yerine ticaret ortaklarını da kapsayan daha esnek bir "Made with Europe" (Avrupa ile üretildi) yaklaşımının benimsenmesini istiyor.
Kapsam Tartışması ve Türkiye Detayı
Komisyon içindeki tartışmaların bir diğer boyutu ise "Avrupa Malı" tanımının coğrafi sınırları üzerine yoğunlaşıyor. Sızan bilgilere göre mevcut taslak, bu tanımı 27 AB üyesi ile Avrupa Ekonomik Alanı ülkeleri (Norveç, İzlanda, Lihtenştayn) ile sınırlandırıyor.
Ancak Komisyonun bazı birimleri, tedarik zinciri güvenliği açısından "güvenilir ortakların" da kapsama dahil edilmesini öneriyor. Bu noktada Gümrük Birliği ortağı olan ve Avrupa tedarik zincirinin kritik bir parçası konumundaki Türkiye'nin durumu da masadaki önemli başlıklardan biri. Türkiye ve İngiltere gibi entegre ekonomilerin denklem dışı bırakılmasının, özellikle otomotiv gibi sektörlerde üretim süreçlerini sekteye uğratabileceği belirtiliyor. Türk iş dünyası temsilcileri, Gümrük Birliği ve mevzuat uyumu dikkate alınarak Türk ürünlerinin de "Made in Europe" kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor.
Kritik Tarih 4 Mart
Komisyonun, 4 Mart'a kadar sürecek müzakerelerde Fransa'nın korumacı talepleri ile Almanya'nın liberal ticaret kaygılarını dengeleyen bir orta yol bulmaya çalışacağı belirtiliyor. Teklif açıklandıktan sonra ise Avrupa Parlamentosu ve üye ülkeler arasında uzun sürecek zorlu bir yasama süreci başlayacak.