Washington yönetimi, Tahran’ın nükleer programına ilişkin stratejisinde "havuç ve sopa" taktiğini en uç noktaya taşıyor. Beyaz Saray kaynaklarına dayandırılan bilgilere göre, Trump yönetimi bir yandan İran’a "sembolik düzeyde" uranyum zenginleştirme hakkı tanımayı tartışırken, diğer yandan İran lideri Hamaney’in hedef alınması dahil en sert askeri senaryoları değerlendiriyor.
BUGÜNKÜ HABERLER / DIŞ HABERLER SERVİSİ
Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasındaki nükleer müzakerelerde kritik bir viraja girildi. Washington’daki diplomatik kaynaklardan ve ABD basınına yansıyan son raporlardan elde edilen bilgilere göre, Beyaz Saray yönetimi Tahran’ın nükleer kapasitesini sınırlandırmak için birbirine taban tabana zıt iki farklı stratejiyi eş zamanlı olarak masada tutuyor.
"Sembolik Zenginleştirmeye" Yeşil Işık İddiası
ABD merkezli haber platformu Axios’un üst düzey bir ABD’li yetkiliye dayandırdığı habere göre, Trump yönetimi İran ile varılabilecek yeni bir nükleer anlaşma taslağı üzerinde çalışıyor. Bu kapsamda Washington’ın, İran’ın nükleer silah üretme kapasitesine ulaşmasını engelleyecek katı denetimler karşılığında, Tahran’a "sembolik düzeyde" uranyum zenginleştirme izni verebileceği öne sürüldü.
İsmi açıklanmayan yetkili, ABD Başkanı Donald Trump’ın somut, denetlenebilir ve siyasi açıdan savunulabilir bir anlaşmaya sıcak baktığını belirterek, müzakere kapısının henüz kapanmadığını işaret etti. Ancak bu diplomatik esnekliğin arkasında ciddi bir uyarı da barındırdığı görülüyor. Yetkili, mevcut durumu şu sözlerle özetledi:
"Eğer İran olası bir saldırıyı engellemek istiyorsa, bize reddedemeyeceğimiz bir teklif sunmalı. Eğer zaman kazanmaya çalışıp oyun oynarlarsa, bu kez sabırla karşılanmayacaklar."
Hamaney ve Oğluna Yönelik Suikast Seçeneği
Diplomatik çözüm arayışları sürerken, askeri kanatta ise çok daha radikal senaryoların konuşulduğu ortaya çıktı. Habere göre, Başkan Trump’a İran konusunda hazırlanan brifinglerde "her türlü senaryo" sunuldu.
Bu senaryolar arasında en dikkat çekici olanı, İran Devrim Muideri Ayetullah Ali Hamaney ve potansiyel halefi olarak görülen oğlu Mücteba Hamaney’in hedef alınarak öldürülmesi seçeneği. Bu iddianın, ABD’nin müzakere masasında elini güçlendirmek için sızdırılmış bir "maksimum baskı" unsuru mu, yoksa gerçek bir askeri planlama mı olduğu henüz netlik kazanmadı. Ancak bu seçeneğin dahi Trump’ın önüne getirilmiş olması, Washington-Tahran hattındaki gerilimin ne denli hassas bir noktada olduğunu gözler önüne seriyor.
Tahran'dan "Taslak Sunacağız" Mesajı
Öte yandan İran cephesinden de sürece dair olumlu sinyaller gelmeye devam ediyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada, ABD’nin kendilerinden uranyum zenginleştirmeyi tamamen "sıfırlama" gibi bir talebi olmadığını belirtmişti. Erakçi ayrıca, müzakereler çerçevesinde hazırladıkları nükleer anlaşma taslağını birkaç gün içinde Washington yönetimine sunacaklarını duyurmuştu.
Uzmanlar, önümüzdeki günlerin İran’ın nükleer geleceği açısından belirleyici olacağını, ABD’nin "sembolik izin" teklifinin Tahran tarafından kabul görüp görmeyeceğinin krizin gidişatını çizeceğini vurguluyor.