Türkiye’nin de aralarında bulunduğu 14 ülke ile İslam İşbirliği Teşkilatı ve Arap Birliği, ABD’nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee’nin "İsrail’in bölgenin tamamını kontrol etmesi kabul edilebilir" şeklindeki sözlerini uluslararası hukukun ihlali olarak nitelendirerek kınadı.
BUGÜNKÜ HABERLER / DIŞ HABERLER
Türkiye, Suudi Arabistan, Mısır ve Ürdün’ün de dahil olduğu 14 bölge ülkesi, ABD’nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee’nin Orta Doğu’daki dengeleri sarsacak nitelikteki açıklamalarına karşı ortak bir diplomatik cephe oluşturdu. Dışişleri bakanları düzeyinde yayımlanan ortak bildiride, Huckabee’nin İsrail’in yayılmacı politikalarını meşrulaştırmaya yönelik ifadeleri "uluslararası hukukun ve Birleşmiş Milletler (BM) Şartı’nın açık bir ihlali" olarak tanımlandı.
Dışişleri Bakanlığı tarafından kamuoyuyla paylaşılan ortak metinde; Türkiye’nin yanı sıra Mısır, Ürdün, Lübnan, Endonezya, Kuveyt, Katar, Umman, Pakistan, Bahreyn, Suudi Arabistan, Suriye, Filistin ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) dışişleri bakanlarının imzası yer aldı. Ayrıca İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT), Arap Birliği ve Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) genel sekreterlikleri de bildiriye kurumsal destek verdi.
"Barış Vizyonuyla Doğrudan Çelişiyor"
Ortak açıklamada, Büyükelçi Huckabee’nin sözlerinin sadece hukuki bir ihlal olmakla kalmayıp, aynı zamanda bölgenin kırılgan güvenlik ve istikrar ortamını ciddi biçimde tehdit ettiği vurgulandı.
Dikkat çeken bir diğer unsur ise bildirinin, ABD Başkanı Donald Trump’ın bölgeye yönelik vizyonuna yaptığı atıf oldu. Açıklamada, Huckabee’nin sarf ettiği sözlerin, bizzat Başkan Trump’ın ortaya koyduğu vizyonla ve İsrail’in Gazze’deki saldırılarını sona erdirmeyi amaçlayan kapsamlı planla "doğrudan çeliştiği" belirtildi.
Bakanlar, mevcut diplomatik planın gerginliği azaltmak ve Filistin halkının bağımsız devletine kavuşmasını sağlayacak siyasi bir ufuk yaratmak üzerine kurulu olduğunu hatırlatarak şu değerlendirmede bulundu:
"Söz konusu plan hoşgörü ve barış içinde bir arada yaşama ilkelerine dayanmaktadır. Başkalarının toprakları üzerinde kontrolü meşrulaştırmaya yönelik sorumsuz açıklamalar ise bu hedefleri baltalamakta, gerilimleri körüklemekte ve barışı ilerletmekten ziyade kışkırtma niteliği taşımaktadır."
İlhak Girişimlerine "Kategorik Ret"
Bildiride, İsrail’in işgal altındaki Filistin toprakları veya diğer Arap toprakları üzerinde herhangi bir egemenlik hakkının bulunmadığı bir kez daha teyit edildi. Ortak metinde şu ifadelere yer verildi:
- Batı Şeria ve Gazze: Batı Şeria’yı ilhak etme veya Gazze Şeridi’nden ayırma yönündeki tüm girişimler kesin bir dille reddedilmektedir.
- Yerleşim Faaliyetleri: İşgal altındaki topraklarda yasa dışı yerleşim faaliyetlerinin genişletilmesine şiddetle karşı çıkılmaktadır.
- Egemenlik Tehdidi: Arap devletlerinin egemenliğine yönelik her türlü tehdit kategorik olarak reddedilmektedir.
Bölgesel İstikrara Tehdit Uyarısı
14 ülke ve üç uluslararası örgüt, İsrail’in yayılmacı politikalarının devam etmesinin bölgedeki şiddet sarmalını büyüteceği uyarısında bulundu. Hukuka aykırı eylemlerin barış umutlarını tamamen yok edeceği belirtilen açıklamada, Filistin halkının 4 Haziran 1967 sınırları temelinde kendi bağımsız devletini kurma ve kendi kaderini tayin etme hakkına olan bağlılık yinelendi.
Bildiri, diplomatik teamüllere aykırı ve kışkırtıcı nitelikteki bu tür açıklamaların derhal son bulması çağrısıyla noktalandı.